અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે અમેરિકામાં પરમાણુ પરીક્ષણ ફરી શરૂ કરવાના પોતાના ર્નિણયનો બચાવ કરતા કહ્યું છે કે રશિયા અને ચીનના વધતા પરમાણુ કાર્યક્રમોને કારણે અમેરિકા પાસે કાર્યવાહી કરવા સિવાય “કોઈ વિકલ્પ” નથી. સીબીએસના ૬૦ મિનિટ્સ સાથેના એક ઇન્ટરવ્યુમાં, ટ્રમ્પે કહ્યું કે અમેરિકા “એકમાત્ર એવો દેશ બનવાનું પોસાય નહીં જે પરીક્ષણ ન કરે” જ્યારે અન્ય લોકો તેમની પરમાણુ ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવાનું ચાલુ રાખે છે. રાષ્ટ્રપતિની ટિપ્પણીઓ ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ સાથેની તેમની સુનિશ્ચિત મુલાકાતના થોડા સમય પહેલા આવી હતી.
રવિવારે ટ્રમ્પે તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ટ્રૂથ સોશિયલ પર પોસ્ટ કરીને સંરક્ષણ વિભાગને “તાત્કાલિક પરમાણુ પરીક્ષણ શરૂ કરવા” નિર્દેશ આપ્યો હતો. આ પગલાનો બચાવ કરતા ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે, “આપણી પાસે અન્ય કોઈપણ દેશ કરતાં વધુ પરમાણુ શસ્ત્રો છે. મને લાગે છે કે આપણે પરમાણુ નિ:શસ્ત્રીકરણ તરફ કામ કરવું જાેઈએ, અને મેં રાષ્ટ્રપતિ પુતિન અને રાષ્ટ્રપતિ શી બંને સાથે આ અંગે ચર્ચા કરી છે. પરંતુ આપણે જ એવા ન હોઈ શકીએ જે પરીક્ષણ ન કરે.”
તેમણે ઉમેર્યું હતું કે જ્યારે રશિયા અને ઉત્તર કોરિયા પરમાણુ પરીક્ષણો કરવાનું ચાલુ રાખે છે, ત્યારે અમેરિકા દાયકાઓથી સ્વ-લાદવામાં આવેલા વિરામનું પાલન કરે છે. “આપણે એકમાત્ર દેશ છીએ જે પરીક્ષણ કરતું નથી, અને હું તે દેશ બનવા માંગતો નથી,” તેમણે કહ્યું.
છેલ્લું યુએસ પરીક્ષણ ૧૯૯૨ માં થયું હતું
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે છેલ્લે સપ્ટેમ્બર ૧૯૯૨ માં ઓપરેશન જુલિન દરમિયાન પરમાણુ પરીક્ષણ કર્યું હતું, જે સાત ભૂગર્ભ વિસ્ફોટોની શ્રેણી હતી. તેના થોડા સમય પછી, યુએસ વ્યાપક પરમાણુ પરીક્ષણ પ્રતિબંધ સંધિ (ઝ્ર્મ્) માટે વૈશ્વિક વાટાઘાટોમાં જાેડાયું, જે એક આંતરરાષ્ટ્રીય કરાર છે જે લશ્કરી અથવા નાગરિક હેતુઓ માટે તમામ પરમાણુ વિસ્ફોટો પર પ્રતિબંધ મૂકે છે.
જાેકે યુએસએ ઝ્ર્મ્ પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા, પરંતુ તેણે તેને બહાલી આપી નથી. કુલ મળીને, ૧૮૭ દેશોએ સંધિ પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે, અને ૧૭૮ દેશોએ તેને બહાલી આપી છે.
પરીક્ષણ ફરી શરૂ કરવાના ટ્રમ્પના આહ્વાનથી સંરક્ષણ વર્તુળો અને કાયદા નિર્માતાઓ તરફથી શંકા જાગી છે. કેપિટોલ હિલ પર, યુએસ સ્ટ્રેટેજિક કમાન્ડ (જી્ઇછ્ર્ઝ્રંસ્) ના નેતૃત્વ માટે નામાંકિત વાઇસ એડમિરલ રિચાર્ડ કોરેલે કાયદા નિર્માતાઓને જણાવ્યું હતું કે રશિયા અને ચીને તાજેતરના વર્ષોમાં પરમાણુ વિસ્ફોટક પરીક્ષણો કર્યા નથી.
“મારું માનવું છે કે વાક્ય ‘આપણા પરમાણુ શસ્ત્રોનું સમાન ધોરણે પરીક્ષણ શરૂ કરો‘ હતું. ચીન કે રશિયા બંનેમાંથી કોઈએ પરમાણુ વિસ્ફોટક પરીક્ષણ કર્યું નથી, તેથી હું તેમાં વધુ વાંચી રહ્યો નથી,” તેમણે તેમની પુષ્ટિ સુનાવણી દરમિયાન કહ્યું.
રશિયાના મિસાઇલ પરીક્ષણથી તણાવમાં વધારો થયો છે
ટ્રમ્પની આ જાહેરાત એવા અહેવાલો વચ્ચે પણ આવી છે કે રશિયાએ તાજેતરમાં તેની “બુરેવેસ્ટનિક” મિસાઇલનું પરીક્ષણ કર્યું છે, જે પરમાણુ સંચાલિત ક્રુઝ મિસાઇલ હોવાનું કહેવાય છે કે તે “અમર્યાદિત રેન્જ” ધરાવે છે.
આ વિકાસથી મુખ્ય પરમાણુ શક્તિઓ વચ્ચે સંભવિત નવી શસ્ત્ર સ્પર્ધા અંગે વૈશ્વિક ચિંતાઓ વધી ગઈ છે.
ટ્રમ્પે નોંધ્યું કે સરમુખત્યારશાહી રાષ્ટ્રોથી વિપરીત, અમેરિકા આવા મુદ્દાઓ પર ખુલ્લેઆમ ચર્ચા કરે છે. “આપણે એક ખુલ્લો સમાજ છીએ, અમે તેના વિશે વાત કરીએ છીએ. તેમની પાસે તેમના પરીક્ષણો વિશે લખવા માટે પત્રકારો નથી. અમારી પાસે છે,” તેમણે સીબીએસને જણાવ્યું.