ભારત માટે પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો વહન કરતા બે વધુ વેપારી જહાજાે હાલમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પાર કરી રહ્યા છે, જેમાં ભારતીય નૌકાદળના યુદ્ધ જહાજાે જરૂર પડ્યે મદદ કરવા માટે તૈયાર છે, એમ સૂત્રોએ છદ્ગૈં ને જણાવ્યું હતું. આ હિલચાલ આ ક્ષેત્રમાં શિપિંગને અસર કરતી સુરક્ષા સંબંધિત અવરોધો વચ્ચે આવી છે.
છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી જહાજાેની અવરજવર મર્યાદિત રહી છે. કેટલાક જહાજાે પરિવહન કરવામાં સક્ષમ રહ્યા છે, જ્યારે અન્ય હજુ પણ નજીકના પાણીમાં સ્થિત છે. ભારત જનારા જહાજાેનો હાલનો માર્ગ આ તાજેતરના મંજૂરીઓને અનુસરે છે.
ભારતીય જહાજાે અને હોર્મુઝ દ્વારા તાજેતરની હિલચાલ
ન્ઁય્ કેરિયર્સ શિવાલિક અને નંદા દેવી આ મહિનાની શરૂઆતમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પાર કરનારા ભારત સાથે જાેડાયેલા જહાજાેમાં હતા. એક જહાજને તેના પરિવહન દરમિયાન ટેકો મળ્યો હોવાનું જાણવા મળ્યું હતું.
ભારત માટે ન્ઁય્ કાર્ગો વહન કરતા ટેન્કર પાઈન ગેસ અને જગ વસંતે પણ રૂટ પાર કર્યો હતો. શિપિંગ ડેટા દર્શાવે છે કે તે સમયે આસપાસના વિસ્તારોમાં સંખ્યાબંધ જહાજાે હજુ પણ રાહ જાેઈ રહ્યા હતા.
સ્ટ્રેટમાંથી અવરજવર એકસરખી રહી નથી. કેટલાક જહાજાેએ તેમની મુસાફરીમાં વિલંબ કર્યો હતો અથવા વિસ્તારની પરિસ્થિતિઓના પ્રતિભાવમાં રૂટ બદલ્યા હતા.
સુરક્ષા પરિસ્થિતિ અને નૌકાદળની હાજરી
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં અને તેની આસપાસની પરિસ્થિતિઓ શિપિંગ કામગીરીને અસર કરી રહી છે. ય્ઁજી હસ્તક્ષેપ જેવા નેવિગેશન-સંબંધિત મુદ્દાઓને ચિહ્નિત કરવામાં આવ્યા છે, તેમજ સંભવિત દરિયાઈ ખાણો અંગે ચેતવણીઓ આપવામાં આવી છે.
ભારતીય નૌકાદળે વેપારી શિપિંગને ટેકો આપવા માટે ગલ્ફ ક્ષેત્રમાં યુદ્ધ જહાજાે તૈનાત કર્યા છે. અધિકારીઓએ કહ્યું છે કે જાે જરૂર પડે તો નૌકાદળના એકમો ભારતીય ધ્વજવાળા અને ભારત જનારા જહાજાેને મદદ કરવા માટે તૈનાત છે. આ તૈનાતીનો હેતુ આ માર્ગ દ્વારા સુરક્ષિત પરિવહનને ટેકો આપવાનો છે.
વૈશ્વિક અને ભારતીય ઉર્જા પુરવઠા માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું મહત્વ
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ એક મુખ્ય વૈશ્વિક ઉર્જા માર્ગ છે, જેમાં વિશ્વના લગભગ ૨૦% તેલ અને ગેસ શિપમેન્ટ તેમાંથી પસાર થાય છે. આ માર્ગમાં કોઈપણ વિક્ષેપ વૈશ્વિક પુરવઠા પ્રવાહને અસર કરી શકે છે.
ભારત તેના ક્રૂડ ઓઇલ અને ગેસ આયાતના નોંધપાત્ર હિસ્સા માટે આ માર્ગ પર આધાર રાખે છે. સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે આગામી દિવસોમાં ભારત માટે પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો વહન કરતા વધારાના જહાજાે સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થવાની અપેક્ષા છે.