રવિવારે કેનેડિયન રોકીઝમાં વિદેશ નીતિ અને વેપાર અંગે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે વધતા મતભેદ વચ્ચે ગ્રુપ ઓફ સેવનના નેતાઓ એકઠા થઈ રહ્યા છે, જેમાં યજમાન કેનેડા રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે અથડામણ ટાળવા માટે પ્રયાસ કરી રહ્યું છે.
જ્યારે વડાપ્રધાન માર્ક કાર્ની કહે છે કે તેમની પ્રાથમિકતાઓ શાંતિ અને સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવા, મહત્વપૂર્ણ ખનિજ પુરવઠા શૃંખલાઓનું નિર્માણ અને રોજગારીનું સર્જન છે, ત્યારે યુએસ ટેરિફ અને મધ્ય પૂર્વ અને યુક્રેનમાં સંઘર્ષ જેવા મુદ્દાઓ ભારે ચર્ચામાં રહેવાની અપેક્ષા છે.
યુએસના સાથી ઇઝરાયલે ગુરુવારે ઇરાન પર હુમલાઓનો આક્રમણ શરૂ કર્યો, જે આવા હુમલાને રોકવા માટે ટ્રમ્પના રાજદ્વારી પ્રયાસોને ફટકો હતો.
આ સમિટ કેલગરીથી લગભગ ૯૦ કિમી પશ્ચિમમાં આવેલા કનાનાસ્કિસના પર્વતીય રિસોર્ટમાં યોજાશે.
છેલ્લે ૨૦૧૮ માં કેનેડાએ યજમાન પદ સંભાળ્યું હતું, ત્યારે ટ્રમ્પે કેનેડાના તત્કાલીન વડા પ્રધાન જસ્ટિન ટ્રુડોને “ખૂબ જ અપ્રમાણિક અને નબળા” ગણાવ્યા અને યુએસ પ્રતિનિધિમંડળને અંતિમ સંદેશાવ્યવહારની મંજૂરી પાછી ખેંચવાની સૂચના આપતા પહેલા સમિટ છોડી દીધી હતી.
“જો ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પમાં સમગ્ર સભાને વિક્ષેપિત કરતો કોઈ વિસ્ફોટ ન થાય તો આ એક સફળ બેઠક હશે. તેનાથી ઉપર અને તેનાથી આગળ કંઈપણ ખરાબ છે,” ઓટ્ટાવા યુનિવસિર્ટીના આંતરરાષ્ટ્રીય બાબતોના પ્રોફેસર રોલેન્ડ પેરિસે કહ્યું, જે ટ્રુડોના વિદેશ નીતિ સલાહકાર હતા.
ટ્રમ્પ ઘણીવાર કેનેડાને જોડવાની વાત કરી ચૂક્યા છે અને એવા સમયે પહોંચ્યા છે જ્યારે કાર્ને વોશિંગ્ટન સ્ટીલ અને એલ્યુમિનિયમ પરના ટેરિફ નહીં ઉઠાવે તો બદલો લેવાની ધમકી આપી રહ્યા છે.
“શ્રેષ્ઠ પરિસ્થિતિ … એ છે કે પાછળથી કોઈ વાસ્તવિક ફટકો ન આવે,” એટલાન્ટિક કાઉન્સિલ થિંક ટેન્કના આંતરરાષ્ટ્રીય અર્થશાસ્ત્રના અધ્યક્ષ અને વ્હાઇટ હાઉસ અને સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના ભૂતપૂર્વ અધિકારી જોશ લિપ્સકીએ જણાવ્યું.
કાર્નેના કાર્યાલયે ઇઝરાયલી હુમલાઓ સમિટ પર કેવી અસર કરશે તે અંગે ટિપ્પણી કરવાનો ઇનકાર કર્યો હતો.
કોઈ સંયુક્ત સંદેશાવ્યવહાર નથી
રાજદ્વારીઓએ જણાવ્યું હતું કે કેનેડાએ પરંપરાગત વ્યાપક સંયુક્ત સંદેશાવ્યવહારનો વિચાર છોડી દીધો છે અને તેના બદલે ખુરશી સારાંશ જારી કરશે, આપત્તિને રોકવા અને યુ.એસ. સાથે જોડાણ જાળવવાની આશામાં.
એક વરિષ્ઠ કેનેડિયન અધિકારીએ પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે ઓટ્ટાવા સાત સભ્યો – કેનેડા, ફ્રાન્સ, જર્મની, ઇટાલી, જાપાન, યુનાઇટેડ કિંગડમ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ – એકસાથે લઈ શકે તેવા પગલાં પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માંગે છે.
કેનેડિયન સેનેટર પીટર બોહેમ, એક અનુભવી ભૂતપૂર્વ રાજદ્વારી જેમણે ૨૦૧૮ સમિટમાં ટ્રુડોના વ્યક્તિગત પ્રતિનિધિ તરીકે કામ કર્યું હતું, તેમણે જણાવ્યું હતું કે તેમને કહેવામાં આવ્યું હતું કે સમિટ સામાન્ય કરતાં વધુ લાંબી ચાલશે જેથી યુ.એસ. રાષ્ટ્રપતિ સાથે દ્વિપક્ષીય બેઠકો માટે સમય મળી શકે.
રવિવારથી મંગળવાર સુધીના કાર્યક્રમના કેટલાક ભાગોમાં અપેક્ષિત મહેમાનોમાં યુક્રેન, મેક્સિકો, ભારત, ઓસ્ટ્રેલિયા, દક્ષિણ આફ્રિકા, દક્ષિણ કોરિયા અને બ્રાઝિલના નેતાઓનો સમાવેશ થાય છે, જેમની પાસે ટ્રમ્પ સાથે વાત કરવા માટે કારણો છે.
“ઘણા લોકો રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ સાથે તેમના પોતાના ખાસ હિતો અને ચિંતાઓ વિશે વાત કરવા માંગશે,” બોહેમે ફોન દ્વારા જણાવ્યું.
શુક્રવારે એક વરિષ્ઠ યુએસ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે કાર્યકારી ચર્ચાઓમાં વેપાર અને વૈશ્વિક અર્થતંત્ર, મહત્વપૂર્ણ ખનિજો, સ્થળાંતર અને ડ્રગની દાણચોરી, જંગલની આગ, આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષા, કૃત્રિમ બુદ્ધિ અને ઉર્જા સુરક્ષાનો સમાવેશ થશે.
“રાષ્ટ્રપતિ અમેરિકાના વેપાર સંબંધોને ન્યાયી અને પારસ્પરિક બનાવવા સહિત આ તમામ ક્ષેત્રોમાં તેમના લક્ષ્યોને પ્રાપ્ત કરવા આતુર છે,” અધિકારીએ જણાવ્યું.
ફેબ્રુઆરીમાં યુક્રેનિયન રાષ્ટ્રપતિ વોલોડીમીર ઝેલેન્સકીની ઓવલ ઓફિસની મુલાકાત કડવાશમાં પરિણમી હતી અને ટ્રમ્પ સાથે વાટાઘાટોમાં તેઓ જે નાજુક નૃત્યનો સામનો કરે છે તેના વિશે અન્ય વિશ્વ નેતાઓ માટે ચેતવણી તરીકે સેવા આપી છે.
પરંતુ રાજદ્વારીઓ કહે છે કે ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર સાથે વ્યવહાર કરવાની હતાશાએ કેટલાક લોકોને પોતાને મજબૂત બનાવવા માટે ઉત્સુક બનાવ્યા છે.
કેનેડા લાંબા સમયથી યુક્રેનના સૌથી વધુ સ્પષ્ટ સમર્થકોમાંનું એક રહ્યું છે. ટ્રમ્પ ૨૪ કલાકમાં રશિયા સાથે યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાનું વચન આપીને સત્તામાં આવ્યા હતા પરંતુ સંઘર્ષ સમાપ્ત કરવાના રાજદ્વારી પ્રયાસો અટકી ગયા છે.
સમિટની તૈયારીઓમાં સામેલ એક યુક્રેનિયન અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે યુક્રેનના સમર્થનમાં મજબૂત નિવેદનની આશા ઓછી થઈ ગઈ છે. તેના બદલે, કિવ માટે સફળતા ફક્ત ટ્રમ્પ અને ઝેલેન્સકી વચ્ચેની સૌહાર્દપૂર્ણ બેઠકનું સ્વરૂપ લેશે.
એક યુરોપિયન અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે જૂનના અંતમાં હેગમાં ય્૭ સમિટ અને નાટો સમિટે ટ્રમ્પને રશિયા પર યુદ્ધવિરામ અને વ્યાપક વાટાઘાટો માટે દબાણ કરવા માટે નવા યુરોપિયન પેકેજ સાથે યુએસ સેનેટરો દ્વારા રજૂ કરાયેલા પ્રતિબંધ બિલ સાથે આગળ વધવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકવાની તક પૂરી પાડી હતી.
સેન્ટર ફોર સ્ટ્રેટેજિક એન્ડ ઇન્ટરનેશનલ સ્ટડીઝના ડિરેક્ટર મેક્સ બર્ગમેને જણાવ્યું હતું કે ટ્રમ્પની પ્રથમ આંતરરાષ્ટ્રીય સમિટ કેટલાક પ્રારંભિક સંકેતો આપશે કે શું ટ્રમ્પ સામાન્ય સમસ્યાઓના ઉકેલ માટે સાથી દેશો સાથે કામ કરવામાં રસ ધરાવે છે.
“અહીં મોટો પ્રશ્ન એ છે કે, શું યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ હજુ પણ ય્૭ જેવા ફોર્મેટ માટે પ્રતિબદ્ધ છે? તે મોટી કસોટી બનવા જઈ રહ્યું છે,” બર્ગમેને કહ્યું.
ફ્રેન્ચ રાષ્ટ્રપતિ ઇમેન્યુઅલ મેક્રોને કહ્યું છે કે યુક્રેન અથવા આબોહવા પરિવર્તન જેવા વિષયો પર મતભેદો હોવા છતાં તેમના ટ્રમ્પ સાથે સારા, પરંતુ સ્પષ્ટ સંબંધો છે.
મેક્રોને શુક્રવારે કહ્યું હતું કે ઇઝરાયલ અને પેલેસ્ટાઇન વચ્ચે બે-રાજ્ય ઉકેલ તરફ કામ કરવા માટે ય્૭ પછી ફ્રાન્સ અને સાઉદી અરેબિયા વચ્ચે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર પરિષદનું આયોજન મુલતવી રાખવામાં આવ્યું છે.