વિદ્યાર્થી નેતા શરીફ ઉસ્માન હાદીના મૃત્યુ પછી દેશમાં ફેલાયેલી અરાજકતા અને હિંસા ઉપરાંત, બાંગ્લાદેશ બીજી એક મોટી સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યું છે. એક નવા અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે બાંગ્લાદેશ આગામી વર્ષની શરૂઆતમાં ઓછામાં ઓછા એક મહિના માટે સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતા ગર્ભનિરોધક કોન્ડોમનો પુરવઠો પૂરો પાડી શકશે નહીં.
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં, ગર્ભનિરોધક પુરવઠામાં સતત ઘટાડો થયો છે. હવે, ભંડોળની મર્યાદાઓ અને સ્ટાફની અછતને કારણે, કોન્ડોમનો સ્ટોક ૩૮ દિવસમાં ખતમ થઈ જવાની ધારણા છે, એમ મીડિયા સૂત્રોએ અધિકારીઓને ટાંકીને જણાવ્યું છે.
અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે બાંગ્લાદેશના પરિવાર નિયોજન કાર્યક્રમને ફટકો પડ્યો છે, કારણ કે પરિવાર નિયોજન મહાનિર્દેશાલય આગામી વર્ષની શરૂઆતમાં લગભગ એક મહિના માટે કોન્ડોમનું વિતરણ કરી શકશે નહીં.
ઉલ્લેખનીય છે કે, DGFP દેશભરમાં તેના ક્ષેત્ર-સ્તરીય કાર્યકરો દ્વારા પાંચ પ્રકારના ગર્ભનિરોધક મફતમાં પૂરા પાડે છે. આમાં કોન્ડોમ, મૌખિક ગોળીઓ, ગર્ભનિરોધક ઉપકરણો, ઇન્જેક્ટેબલ અને ઇમ્પ્લાન્ટનો સમાવેશ થાય છે.
રાષ્ટ્રીય ગર્ભનિરોધક સારાંશ અહેવાલ મુજબ, છેલ્લા છ વર્ષમાં કોન્ડોમનો પુરવઠો ૫૭ ટકા ઘટ્યો છે.
૨૦૧૯ થી અન્ય ચાર ગર્ભનિરોધક વસ્તુઓમાં પણ સતત ઘટાડો નોંધાયો છે. મૌખિક ગોળીઓમાં ૬૩ ટકા, IUD માં ૬૪ ટકા, ઇન્જેક્ટેબલમાં ૪૧ ટકા અને ઇમ્પ્લાન્ટમાં ૩૭ ટકાનો ઘટાડો થયો છે.
૨૦૨૫ માં ૧૧ ડિસેમ્બર સુધીમાં, એજન્સી પાસે ૩૯ દિવસ માટે કોન્ડોમ, ૩૩ દિવસ માટે ઇમ્પ્લાન્ટ, ૪૫ દિવસ માટે IUD, પાંચ મહિના અને ૧૮ દિવસ માટે મૌખિક ગોળીઓ અને છ મહિના અને ૧૫ દિવસ માટે ઇન્જેક્ટેબલનો સ્ટોક હતો, એમ બાંગ્લાદેશી આઉટલેટે અહેવાલ આપ્યો હતો.
DGFP ના લોજિસ્ટિક્સ અને સપ્લાય યુનિટના ડિરેક્ટર અબ્દુર રઝાકે ધ ડેઇલી સ્ટારને જણાવ્યું હતું કે, “આ ગર્ભનિરોધક વસ્તુઓ ટૂંક સમયમાં ફરીથી સ્ટોક કરી શકાય છે, જાે ખરીદી પર ચાલી રહેલા કાનૂની મુદ્દાનું નિરાકરણ થાય.”
જાેકે, તેમણે કહ્યું કે કોન્ડોમ ખતમ થવાની સંભાવના છે, જેના કારણે લોકો ઓછામાં ઓછા એક મહિના સુધી પુરવઠા વિના રહેશે.
દરમિયાન, DGFP ના ડિરેક્ટર જનરલ અશરફી અહમદે જણાવ્યું હતું કે, ફિલ્ડ-લેવલ કામદારોની અછત સમસ્યામાં વધારો કરી રહી છે, તેમણે ઉમેર્યું હતું કે કાનૂની મુદ્દાઓને કારણે કેટલીક જગ્યાઓ માટે ભરતી બંધ કરવામાં આવી હતી. આ ફિલ્ડ-લેવલ કામદારો ફક્ત ગર્ભનિરોધક પૂરો પાડવા માટે જ નહીં પરંતુ સેવાઓ મેળવનારાઓને માર્ગદર્શન અને સલાહ આપવા માટે પણ જવાબદાર છે.
કુલ પ્રજનન દરમાં વધારો
કોન્ડોમની અછત એવા સમયે આવી છે જ્યારે દેશમાં ૫૦ વર્ષમાં પહેલીવાર કુલ પ્રજનન દર માં વધારો નોંધાયો છે. અધિકારીઓ અને નિષ્ણાતોએ ચેતવણી આપી છે કે ગર્ભનિરોધકના અભાવને કારણે ્હ્લઇ વધુ વધી શકે છે.
તાજેતરના રાષ્ટ્રીય સર્વેક્ષણમાં જાણવા મળ્યું છે કે ગર્ભનિરોધકનો ઉપયોગ અને આધુનિક ગર્ભનિરોધકની પહોંચ બંનેમાં ઘટાડો થયો છે, જે ્હ્લઇ માં વધારો અને પુરવઠાની અછત વચ્ચે સીધી કડી દર્શાવે છે.
ઢાકા યુનિવર્સિટીના પોપ્યુલેશન સાયન્સના પ્રોફેસર અમીનુલ ઇસ્લામે આઉટલેટને જણાવ્યું હતું કે તાજેતરના વર્ષોમાં, ઘણા યુગલો કુટુંબ નિયોજન તરફ ઓછા વલણ ધરાવતા થયા છે, કેટલાક બે કરતા વધુ બાળકો પેદા કરવાનું પસંદ કરે છે.
ગયા મહિને જાહેર કરાયેલા મલ્ટીપલ ઇન્ડિકેટર ક્લસ્ટર સર્વે ૨૦૨૫ મુજબ, ્હ્લઇ ગયા વર્ષે ૨.૩ થી વધીને ૨.૪ થયો.