રાષ્ટ્રધ્વજ ફરકાવવો એ ભારતના નાગરિકોને આપવામાં આવેલો મૂળભૂત અધિકાર છે. જો કે વાણી અને અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતાની જેમ તે સંપૂર્ણ અધિકાર નથી. એમને “આદર અને ગૌરવ” સાથે રાષ્ટ્રધ્વજ ફરકાવવાની મંજૂરી છે. પરંતુ ભારતના ફ્લેગ કોડની જેમ ૨૦૦૨ જે તમામ નિયમો અને કાયદાઓને એકસાથે લાવવાનો પ્રયાસ છે.
જે ટ્રાઇ કલરને પ્રદર્શિત કરવા અથવા ઉડાડવામાં સામેલ પ્રોટોકોલને સંચાલિત કરે છે તે કહે છે “રાષ્ટ્રીય ધ્વજના પ્રદર્શનને લાગુ પડતા કાયદાઓ, પ્રથાઓ અને સંમેલનોના સંદર્ભમાં ઘણી વખત જાગૃતિનો દેખીતો અભાવ જોવા મળે છે.” આ બાબતને ધ્યાનમાં રાખીને રમતગમત, યુવા અને સાંસ્કૃતિક પ્રવૃત્તિઓ વિભાગ, ડિરેક્ટોરેટ ઓફ આર્કિયોલોજી એન્ડ મ્યુઝિયમ, ગુજરાત સરકાર દ્વારા જૂનાગઢ મ્યુઝિયમ દ્વારા ૯ ઓગસ્ટ ૨૦૨૩ ના રોજ ત્રિરંગો ફરકાવવાના શું કરવું અને શું ન કરવું તે અંગે એક વાર્તાલાપનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.
જેમાં ધ્વજવંદનના પ્રોટોકોલ અંગેની તાલીમ વિષય નિષ્ણાત શ્રી વસંત મધુરૈયા દ્વારા આપવામાં આવી હતી. ડો.સુભાષ યુનિવર્સિટીના સ્પોર્ટસ કો.ઓર્ડિનેટરે જૂનાગઢ મ્યુઝીયમના સ્ટાફને રાષ્ટ્રીય ધ્વજ જેવા ત્રિરંગ સાથે સંકળાયેલ વિવિધ રીત-રિવાજો અને રીતિ-રિવાજો અંગે માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું હતું. ફ્લેગની ઊંચાઈ (પહોળાઈ) સાથે લંબાઈનો ગુણોત્તર ૩:૨ હોવો જોઈએ. ત્રિરંગામાં ટોચ પર કેસર અને નીચે લીલો રંગ હોવો જોઈએ. કેસરી રંગ દેશની શક્તિ અને સાહસ સૂચવે છે, સફેદ મધ્યમ પટ્ટી શાંતિ અને સત્યનો સંકેત આપે છે અને ગ્રીન બેન્ડ જમીનની ફળદ્રુપતા, વૃદ્ધિ અને શુભતા દર્શાવે છે. હાફ માસ્ટ અંગે સ્ટાફને પણ જાણ કરવામાં આવી હતી. એ પણ શીખવવામાં આવ્યું હતું કે, કોઈએ ફાટેલા ધ્વજનો ઉપયોગ ન કરવો જોઈએ, ધ્વજ અને ધ્વજને પણ સન્માન સાથે સુરક્ષિત કરવા જોઈએ. ફૂલો અથવા માળા સહિતની કોઈપણ વસ્તુને ધ્વજમાં રાખવી અથવા બાંધવી જોઈએ નહીં કારણ કે તે ડાઘ છોડી શકે છે. જો તે ફાટી જાય અથવા જૂનું થઈ જાય તો તેનો ખૂબ જ આદરપૂર્વક નિકાલ કરવો જોઈએ.
જ્યારે પણ રાષ્ટ્રધ્વજ પ્રદર્શિત કરવામાં આવે છે, ત્યારે તે સન્માનનું સ્થાન ગ્રહણ કરે છે અને તેને સ્પષ્ટપણે મૂકવું જોઈએ. રાષ્ટ્રીય ધ્વજથી ઉપર કે બાજુમાં અન્ય કોઈ ધ્વજ ન મુકવો જોઈએ કે ન તો પુષ્પ કે માળા કે પ્રતીક સહિતની કોઈ વસ્તુને ધ્વજમાસ્ત પર કે તેની ઉપર મૂકવી જોઈએ. કોઈ પણ પ્રકારનો પત્ર ધ્વજ પર ન મૂકવો જોઈએ.
ધ્વજ ફરકાવવા અથવા નીચે ઉતારવાના સમારોહ દરમિયાન ઉપસ્થિત તમામ વ્યક્તિઓએ ધ્વજનો સામનો કરવો જોઈએ અને ધ્યાન પર ઉભા રહેવું જોઈએ. ગણવેશમાં હાજર લોકોએ યોગ્ય સલામી આપવી જોઈએ. જ્યારે ધ્વજ સ્તંભને ખસેડતો હોય, ત્યારે વર્તમાન વ્યક્તિ ધ્યાન પર ઉભા રહેશે અથવા ધ્વજ પસાર થાય ત્યારે સલામી આપશે. કોઈ મહાનુભાવ હેડ ડ્રેસ વિના સલામ લઈ શકે છે.
ટ્રાઇ કલરને કોઇ પણ ભાગ કે ડ્રેસ કે યુનિફોર્મમાં પહેરવાની પણ મનાઈ છે કે ન તો કોઇ રૂમાલ, ઓશિકા કે નેપકિનની ડિઝાઇન ટ્રાઇ કલરની હોવી જોઇએ.