શુક્રવાર ૩ જુલાઈના રોજ પાકિસ્તાનના બલુચિસ્તાન પ્રાંતમાં એક ઓવરલોડેડ પેસેન્જર બસ ખતરનાક શેરાની-ઝોબ હાઇવે પરથી ઉતરીને ઊંડી ખાડીમાં ખાબકી પડતાં ઓછામાં ઓછા ૪૦ લોકોના મોત થયા હતા અને આઠ અન્ય લોકોને ગંભીર ઇજાઓ થઈ હતી. ધ એક્સપ્રેસ ટ્રિબ્યુન અનુસાર, બસ ક્વેટાથી ઇસ્લામાબાદ જઈ રહી હતી ત્યારે દાનાસર વિસ્તારમાં આ દુ:ખદ અકસ્માત થયો હતો, જે પાકિસ્તાનના પર્વતીય માર્ગ નેટવર્કને લગતી સતત સલામતીની ચિંતાઓને ઉજાગર કરે છે.
અકસ્માત ત્યારે થયો જ્યારે બસ બલુચિસ્તાન અને ખૈબર પખ્તુનખ્વાને જાેડતા સરહદી કોરિડોરમાંથી પસાર થઈ રહી હતી ત્યારે આ અકસ્માત થયો હતો. તેના પડકારજનક ભૂપ્રદેશ માટે જાણીતા હાઇવેની લાંબા સમયથી પૂરતા સલામતી અવરોધો અને રક્ષણાત્મક માળખાના અભાવ માટે ટીકા કરવામાં આવી રહી છે, જે તેને દેશના સૌથી જાેખમી માર્ગોમાંનો એક બનાવે છે.
ઝોબમાં તાત્કાલિક બચાવ કામગીરી હાથ ધરવામાં આવી
દુર્ઘટના બાદ, મેડિકલ ઇમરજન્સી રિસ્પોન્સ સેન્ટર (સ્ઈઇઝ્ર) ની કટોકટી ટીમોએ મોટા પાયે બચાવ કામગીરી શરૂ કરી. અધિકારીઓએ પુષ્ટિ આપી કે બચાવકર્તાઓએ કાટમાળમાંથી ૪૦ મૃતદેહો બહાર કાઢ્યા છે, જ્યારે ઘાયલ મુસાફરોને તાત્કાલિક સારવાર માટે ઝોબના ટ્રોમા સેન્ટરમાં ખસેડવામાં આવ્યા છે.
દુર્ઘટનાના પ્રમાણને ધ્યાનમાં રાખીને, અધિકારીઓએ દૂરસ્થ અકસ્માત સ્થળ પર વ્યાપક કટોકટી સંસાધનો એકત્રિત કર્યા. ધ એક્સપ્રેસ ટ્રિબ્યુન અનુસાર, બચાવ કામગીરીમાં છ એમ્બ્યુલન્સ, ૧૨ ઇમરજન્સી મેડિકલ ટેકનિશિયન (ઈસ્જ) અને ૧૦ હળવા પરિવહન વાહનોનો સમાવેશ થતો હતો. મુશ્કેલ પર્વતીય ભૂપ્રદેશે પીડિતોને બહાર કાઢવા માટે કામ કરતા બચાવ કર્મચારીઓ માટે વધારાના પડકારો ઉભા કર્યા.
આ અકસ્માતને કારણે શેરાની અને પડોશી ખૈબર પખ્તુનખ્વા જિલ્લાઓમાં સ્થાનિક વહીવટી અધિકારીઓ તરફથી તાત્કાલિક પ્રતિક્રિયા પણ મળી, જેમણે ચાલુ કામગીરીમાં મદદ કરવા માટે બચાવ ટીમો અને કટોકટી કર્મચારીઓને મોકલ્યા.
શેરાનીના ડેપ્યુટી કમિશનરે બચાવ પ્રયાસો વિશે શું કહ્યું તે અહીં છે
શેરાનીના ડેપ્યુટી કમિશનર હઝરત વલી કાકરે બચાવ પ્રયાસો અંગે અપડેટ આપતા કહ્યું, “ઘાયલોને બચાવી લેવામાં આવી રહ્યા છે અને નજીકની હોસ્પિટલોમાં ખસેડવામાં આવી રહ્યા છે, જ્યારે માર્યા ગયેલા લોકોના મૃતદેહોને બહાર કાઢવા અને પરિવહન કરવાના પ્રયાસો ચાલુ છે.”
અધિકારીએ વધુમાં ખુલાસો કર્યો કે પેસેન્જર બસ તેની મુસાફરી દરમિયાન ખૂબ જ ભીડભાડવાળી થઈ ગઈ હતી. કાકરના જણાવ્યા અનુસાર, વાહન શરૂઆતમાં ૩૬ મુસાફરોને લઈને ક્વેટાથી રવાના થયું હતું. જાે કે, બગડેલી બીજી બસમાંથી સ્થાનાંતરિત થયા પછી વધુ મુસાફરો બસમાં ચઢી ગયા હતા.
કક્કરને ટાંકીને, ધ એક્સપ્રેસ ટ્રિબ્યુન અહેવાલ આપે છે કે, “કોચ ૩૬ મુસાફરોને લઈને ક્વેટાથી રવાના થયો હતો, પરંતુ બીજી બસ જે બગડી ગઈ હતી તેમાંથી ટ્રાન્સફર થયા પછી વધારાના મુસાફરો રસ્તામાં ચઢી ગયા.”
જાનહાનિના કિસ્સાઓ સાથે આરોગ્યસંભાળ સુવિધાઓ પર દબાણ વધે છે
મોટી સંખ્યામાં જાનહાનિને કારણે પ્રદેશમાં આરોગ્યસંભાળ સુવિધાઓ પર નોંધપાત્ર દબાણ આવ્યું છે. અધિકારીઓએ શેરાની અને ડેરા ઇસ્માઇલ ખાનની હોસ્પિટલોમાં તબીબી કટોકટી જાહેર કરી હતી જેથી ઇજાગ્રસ્તોને પૂરતી સારવાર મળી શકે. ગંભીર રીતે ઘાયલ થયેલા પીડિતોના અચાનક ધસારાને કારણે વિસ્તારમાં પહેલાથી જ મર્યાદિત તબીબી સંસાધનો પર દબાણ આવ્યું.
રેસ્ક્યુ ૧૧૨૨, ફ્રન્ટિયર કોર્પ્સ (હ્લઝ્ર), પોલીસ કર્મચારીઓ અને જિલ્લા વહીવટી અધિકારીઓનો સંયુક્ત બચાવ કાર્ય ઘણા કલાકો સુધી ચાલુ રહ્યો. જાે કે, અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે સ્થાનિક માળખાગત સુવિધાઓની નબળી સ્થિતિ અને મુશ્કેલ પર્વતીય લેન્ડસ્કેપને કારણે પુન:પ્રાપ્તિ કામગીરી ઘણી પડકારજનક બની હતી.
દુર્ઘટના પછી, અધિકારીઓએ અકસ્માતનું ચોક્કસ કારણ નક્કી કરવા માટે સત્તાવાર તપાસ પણ શરૂ કરી. તપાસમાં જીવલેણ અકસ્માતની આસપાસના સંજાેગોની તપાસ કરવામાં આવશે, જેમાં બસ ઓવરલોડ હોવાના અહેવાલો તેમજ અન્ય સંભવિત ફાળો આપનારા પરિબળોનો સમાવેશ થાય છે. આ ઘટનાએ ફરી એકવાર પાકિસ્તાનના દૂરના પર્વતીય પ્રદેશોમાં માર્ગ સલામતીના ધોરણો, પરિવહન નિયમન અને માળખાગત સુવિધાઓની ખામીઓ અંગે લાંબા સમયથી ચાલી આવતી ચિંતાઓ તરફ ધ્યાન દોર્યું છે.