હવે દુનિયા પૂછે છે ભારતમાં આટલું પરિવર્તન કેવી રીતે આવ્યું : વિદેશમંત્રી એસ. જયશંકર
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે કહ્યું કે વિશ્વમાં ભારત વિશેની વાતચીતનું ફોકસ બદલાઈ ગયું છે. હવે અન્ય દેશો પણ ઉત્સુક છે અને છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોમાં ભારતમાં થયેલાં સકારાત્મક ફેરફારો વિશે વાત કરી રહ્યાં છે. શનિવારે તિરુવનંતપુરમમાં વિકાસ સંકલ્પ ભારત યાત્રાને સંબોધતા જયશંકરે કહ્યું, ‘વિદેશ મંત્રી તરીકેની મારી ક્ષમતામાં હું દુનિયાભરમાં ફરતો રહું છું, દુનિયા આપણા વિશે વાત કરી રહી છે, ભારતમાં આટલું બધું પરિવર્તન કેવી રીતે થયું, તેઓ કહે છે. આજથી ૧૦ વીસ વર્ષ પહેલા પણ આમાં શું બદલાવ આવ્યો છે. ત્યારે હું તેમને કહું છું કે ભારતમાં જે પણ પરિવર્તન આવ્યું છે તે વિઝન છે.. તેમણે કહ્યું કે, મોદી સરકારના સમયમાં દેશે ટેકનોલોજીનો યોગ્ય ઉપયોગ કરીને દરેક ક્ષેત્રમાં પ્રગતિ કરી છે.
આધાર અને બેંક ખાતાથી માત્ર શાસનમાં જ નહીં પરંતુ સમાજમાં પણ નોંધપાત્ર ફેરફારો થયા છે. વિદેશ મંત્રીએ કહ્યું કે છેલ્લા ૧૦ વર્ષમાં પીએમ મોદીના નેતૃત્વવાળી સરકારે લોકોના જીવનમાં પરિવર્તન લાવવા માટે અસાધારણ કામ કર્યું છે. આરોગ્ય, વીજળી, આવાસ અને શિક્ષણ ક્ષેત્રે ભારતીયો જે સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા છે તે જ રીતે વિશ્વના અન્ય દેશોમાં પણ છે. આ દરમિયાન તેમણે ભારત સરકારની ઘણી યોજનાઓનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો અને કહ્યું કે ઉજ્જવલા યોજના હોય કે મુદ્રા યોજના, તમામ યોજનાઓ સામાન્ય માણસની જરૂરિયાતો અને પ્રગતિને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવી છે.. તેમણે કહ્યું કે આ યોજનાઓ પર ચર્ચા દરમિયાન વડા પ્રધાન મોદીએ તેમના અંગત અનુભવો પણ શેર કર્યા, જેમ કે ઉજ્જવલા યોજના વિશે વાત કરતી વખતે, તેમણે તેમની માતાના અનુભવોનો ઉલ્લેખ કર્યો. જયશંકરે કહ્યું કે છેલ્લા ૧૦ વર્ષોમાં તેમણે ભારતને વધુ સારા બદલાતા જાેયા છે. આ ફેરફારોની અસર દરેક જગ્યાએ જાેવા મળી છે, નોકરિયાત વર્ગ વધુ સંવેદનશીલ બની છે અને બેંકોમાં કામ કરતા લોકો પણ વધુ મૈત્રીપૂર્ણ વર્તન કરે છે.
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર વિદેશ નીતિ પર પોતાના અવારનવાર નિવેદનોને કારણે ચર્ચામાં છે. આ દિવસોમાં તેઓ તેમના નવા પુસ્તક ‘વાય ભારત મેટર્સ’ દ્વારા ભારતીય કૂટનીતિના ઘણા પરિમાણો પર વાત કરતા જાેવા મળે છે. તેમણે વિદેશ નીતિને લઈને ફરી એકવાર પોતાના વિચારો રજૂ કર્યા છે.. શુક્રવારે બેંગલુરુમાં બીજેપી સાંસદ તેજસ્વી સૂર્યા સાથે ચર્ચા દરમિયાન તેમણે કહ્યું કે મોદી સરકારની વિદેશ નીતિ નવી વિચારસરણી પર આધારિત છે. આ દરમિયાન પાડોશી દેશો સાથેના સંબંધોનું ઉદાહરણ આપતાં તેમણે કહ્યું કે આ વિદેશ નીતિમાં અમે અમારા પાડોશીઓને એવા ભાગીદારો તરીકે માનીએ છીએ જે કામ આવે, ના કે તમારાથી ઈર્ષ્યા કરતા હોય. જયશંકરે કહ્યું કે અમે ફરી ઈતિહાસને રચવા જઈ રહ્યા છીએ. આ દરમિયાન વિદેશ મંત્રીએ વિયેતનામનો ઉલ્લેખ કરતા કહ્યું કે પુરાતત્વના દૃષ્ટિકોણથી જાેઈએ તો ખબર પડશે કે હજારો વર્ષ જૂના શિવ મંદિરો ત્યાં હાજર છે. તેમણે વધુમાં કહ્યું કે ૬૦ અને ૭૦ના દાયકામાં કેટલાક ગલ્ફ દેશોમાં ભારતીય રૂપિયા ચલણમાં હતા..
વિદેશ મંત્રીએ કહ્યું કે યુક્રેન સંઘર્ષની જટિલતા હોય અને તેનાથી સંબંધિત દબાણ હોય કે પછી ઈન્ડો પેસિફિકની સુરક્ષાનો મુદ્દો હોય, અમે અમારું સ્પષ્ટ વલણ આગળ ધરી રહ્યા છીએ. તેમણે કહ્યું કે ભારત પર ક્વાડ અને રશિયા સાથે આર્થિક વ્યવહાર ન કરવા માટે દબાણ હતું. પરંતુ આ બંને બાબતો પર અમે અમારા સ્ટેન્ડ પર અડગ રહ્યા. વિદેશ મંત્રીએ એમ પણ કહ્યું કે વર્તમાન યુગમાં ભારત એક એવા દેશ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે જેને એક એવા દેશ તરીકે જાેવામાં આવે છે જેની હાજરી મોટી શક્તિઓ વચ્ચે પરસ્પર સંતુલન માટે જરૂરી છે. બેંગલુરુમાં અમેરિકન વાણિજ્ય દૂતાવાસ ખોલવા અંગે તેમણે કહ્યું કે તેઓ અમેરિકન રાજદૂત સાથે આગામી બેઠકમાં આ મુદ્દો ઉઠાવશે.. જમ્મુ-કાશ્મીરમાંથી અનુચ્છેદ ૩૭૦ હટાવવા અંગે વાત કરતા જયશંકરે કહ્યું કે, ‘કાશ્મીરને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં લઈ જવું એ ભૂલ હતી કારણ કે ત્યાં હાજર પશ્ચિમી દેશોના પાકિસ્તાનમાં હિત સ્વાર્થી હતા. તેમણે કહ્યું કે જાે અમને આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણની સારી સમજ હોત તો અમે આવું ન કર્યું હોત. કારણ કે કાશ્મીરનો ઉપયોગ અમારી નબળાઈ તરીકે થતો હતો. કલમ ૩૭૦ પરનો ર્નિણય માત્ર દેશ માટે જ નહીં પરંતુ મજબૂત વિદેશ નીતિ માટે પણ જરૂરી હતો. આમ કરીને આપણે ૧૯૪૮માં ખુલેલી નબળાઈની બારી હવે બંધ કરી દીધી છે.
સરહદ પરના તણાવ પર વિદેશ મંત્રીએ કહ્યું કે ભારત ચીન સાથેની સરહદ પર સૈનિકો મોકલવામાં સક્ષમ છે કારણ કે ત્યાં વિકાસનું કામ થયું છે. તેમણે કહ્યું કે સરહદ વિકાસ બજેટ ૩,૫૦૦ કરોડ રૂપિયાથી વધીને ૧૫,૦૦૦ કરોડ રૂપિયા થઈ ગયું છે. વળી, ત્યાં રસ્તા, ટનલ અને પુલના નિર્માણને કારણે અમારી પહોંચ વધી છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે વેપારના સંદર્ભમાં બંને દેશો વચ્ચે અવિશ્વાસ છે અને તેનો સામનો વધુ સારી સ્વદેશી ઉત્પાદનો બનાવીને કરી શકાય છે.
