ગુજરાત વીજળી નિયમનકારી આયોગ એ ગુજરાત વીજળી નિયમનકારી આયોગ (ગ્રીડ ઇન્ટરેક્ટિવ ડિસ્ટ્રિબ્યુટેડ રિન્યુએબલ એનર્જી સોર્સ) રેગ્યુલેશન્સ, ૨૦૨૬ ને સત્તાવાર રીતે સૂચિત કર્યું છે, જેમાં રાજ્યભરમાં ગ્રીડ-કનેક્ટેડ ડિસ્ટ્રિબ્યુટેડ રિન્યુએબલ એનર્જી સિસ્ટમ્સ માટે એક વ્યાપક માળખું રજૂ કરવામાં આવ્યું છે. ૨૦૨૬ ના નોટિફિકેશન નંબર ૧૧ હેઠળ જારી કરાયેલ, નવા નિયમો નેટ મીટરિંગ રૂફટોપ સોલર પીવી ગ્રીડ ઇન્ટરેક્ટિવ સિસ્ટમ્સ રેગ્યુલેશન્સ, ૨૦૧૬ ને બદલે છે, અને ડિસ્ટ્રિબ્યુટેડ રિન્યુએબલ એનર્જી સ્ત્રોતો અપનાવતા રહેણાંક, વાણિજ્યિક અને ઔદ્યોગિક ગ્રાહકો માટે અપડેટેડ જાેગવાઈઓ સ્થાપિત કરે છે.
નિયમો પાંચ મીટરિંગ મિકેનિઝમ્સ રજૂ કરે છે: નેટ મીટરિંગ, નેટ બિલિંગ, ગ્રોસ મીટરિંગ, ગ્રુપ નેટ મીટરિંગ અને વર્ચ્યુઅલ નેટ મીટરિંગ. નેટ મીટરિંગ અને નેટ બિલિંગ હેઠળ, ગ્રાહકો ૧ ાઉ છઝ્ર થી ૧,૦૦૦ ાઉ છઝ્ર અથવા ૧,૨૫૦ ાઉॅ ડ્ઢઝ્ર સુધીની ક્ષમતાવાળી સિસ્ટમ્સ ઇન્સ્ટોલ કરી શકે છે. ગ્રોસ મીટરિંગ સિસ્ટમ્સમાં ૬ ાઉ છઝ્ર અને ૪,૦૦૦ ાઉ છઝ્ર વચ્ચેની ક્ષમતા હોઈ શકે છે. ગ્રુપ નેટ મીટરિંગ ગ્રાહકોને એક જ એન્ટિટી અને ગ્રાહક શ્રેણીના બહુવિધ કનેક્શન્સ પર ઉત્પન્ન થતી વીજળી શેર કરવાની મંજૂરી આપે છે, જેમાં મહત્તમ ૧,૦૦૦ ાઉ છઝ્ર ક્ષમતા હોય છે.
વર્ચ્યુઅલ નેટ મીટરિંગ સામૂહિક નવીનીકરણીય ઉર્જા અપનાવવા માટે બીજાે વિકલ્પ પૂરો પાડે છે, જે સમાન વિતરણ લાઇસન્સધારકના અધિકારક્ષેત્રમાં વિવિધ સ્થળોએ ઊર્જા શેરિંગને સક્ષમ બનાવે છે. આ વ્યવસ્થા હેઠળની સિસ્ટમો ૧૦ ાઉ છઝ્ર થી ૪,૦૦૦ ાઉ છઝ્ર સુધીની હોઈ શકે છે, જે બહુવિધ ગ્રાહકોને એક સામાન્ય સ્થાન પર ઉત્પન્ન થતી નવીનીકરણીય વીજળીનો લાભ મેળવવાની મંજૂરી આપે છે.
ગ્રીડ સ્થિરતાને સંબોધવા અને વધારાની નવીનીકરણીય ઉર્જા ઉત્પાદનનું સંચાલન કરવા માટે, ય્ઈઇઝ્ર એ ચોક્કસ ગ્રાહકો માટે ફરજિયાત બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ (મ્ઈજીજી) એકીકરણ આવશ્યકતાઓ રજૂ કરી છે. ૧૦૦ ાઉ થી વધુ કરાર માંગ ધરાવતા ગ્રાહકો કે જેઓ તેમની મંજૂર માંગ કરતાં વધુ ડ્ઢઇઈજી ક્ષમતા ઇન્સ્ટોલ કરવાનો ઇરાદો ધરાવે છે, તેમણે બેટરી સ્ટોરેજનો સમાવેશ કરવો આવશ્યક છે. સ્ટોરેજ સિસ્ટમે વધારાની ડ્ઢઇઈજી ક્ષમતાના ઓછામાં ઓછા ૫૦% માટે દરરોજ ઓછામાં ઓછા બે કલાક ચાર્જિંગ અને ડિસ્ચાર્જિંગને સમર્થન આપવું આવશ્યક છે.
નિયમો રહેણાંક અને બિન-રહેણાંક ગ્રાહકો માટે વિવિધ ઊર્જા સમાધાન પદ્ધતિઓ પણ સ્થાપિત કરે છે. નેટ મીટરિંગ હેઠળ રહેણાંક ગ્રાહકોને તેમના ગ્રીડ વપરાશ સામે નિકાસ કરાયેલ વીજળીનું ૧૦૦% એડજસ્ટમેન્ટ બેંકિંગ ચાર્જ વિના મળશે. ગોઠવણ પછી બાકી રહેતી કોઈપણ વાર્ષિક વધારાની ઊર્જા વિતરણ કંપનીઓ દ્વારા ?૨.૨૫ પ્રતિ ાઉર ના ભાવે ખરીદવામાં આવશે.
બિન-રહેણાંક ગ્રાહકો માટે, દરેક બિલિંગ ચક્ર દરમિયાન કુલ આયાતી વીજળીના ૩૦% સુધી ઊર્જા ગોઠવણ મર્યાદિત છે અને તે લાગુ બેંકિંગ શુલ્કને આધીન છે. પરવાનગી આપેલ ગોઠવણથી વધુ ઇન્જેક્ટ કરવામાં આવેલી કોઈપણ વધારાની વીજળીને લેપ્સ્ડ ઊર્જા ગણવામાં આવશે.
ય્ઈઇઝ્ર એ ગ્રીડ-કનેક્ટેડ સિસ્ટમ્સ માટે તકનીકી અને સલામતી આવશ્યકતાઓ પણ નિર્ધારિત કરી છે. બધા સ્થાપનોએ સેન્ટ્રલ ઇલેક્ટ્રિસિટી ઓથોરિટી (ઝ્રઈછ) ધોરણો અને ગુજરાત ઇલેક્ટ્રિસિટી ગ્રીડ કોડનું પાલન કરવું આવશ્યક છે. ફરજિયાત એન્ટિ-આઇલેન્ડિંગ પ્રોટેક્શન અને ઓટોમેટિક આઇસોલેશન ડિવાઇસ સલામત ગ્રીડ કામગીરી સુનિશ્ચિત કરશે. વીજળીના પ્રવાહનું નિરીક્ષણ કરવા માટે ઇજી-૪૮૫ પોર્ટ અથવા અદ્યતન સંચાર ક્ષમતાઓ સાથે એડવાન્સ્ડ મીટરિંગ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (છસ્ૈં) મીટર પણ જરૂરી રહેશે.
દેખરેખ આવશ્યકતાઓ પ્રોજેક્ટ ક્ષમતા પર આધાર રાખે છે. ૧ સ્ઉ થી વધુ સિસ્ટમોએ રિમોટ ટર્મિનલ યુનિટ્સ (ઇ્ેંજ) ઇન્સ્ટોલ કરવા આવશ્યક છે, જ્યારે ૧ સ્ઉ થી ઓછી ઇન્સ્ટોલેશન માટે જીૈંસ્-આધારિત રિમોટ મોનિટરિંગ સિસ્ટમ્સની જરૂર પડશે.
અમલીકરણ માટે, વિતરણ લાઇસન્સધારકોએ ચોક્કસ સમયમર્યાદામાં ગ્રાહક નોંધણીઓ, અરજીઓ, પ્રક્રિયા અને મંજૂરીઓનું સંચાલન કરવા માટે સમર્પિત ઑનલાઇન પોર્ટલ સ્થાપિત કરવા આવશ્યક છે. કનેક્ટિવિટી ચાર્જ નાની ૧-૬ ાઉ સિસ્ટમ માટે ?૧,૫૦૦ થી ૪ સ્ઉ સુધીની મોટી ઇન્સ્ટોલેશન માટે ?૫૦,૦૦૦ સુધીનો રહેશે.
વધુમાં, ગ્રાહકો તેમની સિસ્ટમ દ્વારા ઉત્પન્ન થતા કાર્બન ક્રેડિટ લાભોનો ૧૦૦% હિસ્સો જાળવી રાખશે, જ્યારે ફ્રેમવર્ક હેઠળ ઉત્પાદિત વીજળી ડિસ્કોમના રિન્યુએબલ પરચેઝ ઓબ્લિગેશન્સ (ઇર્ઁં) માં ફાળો આપશે.
આ નિયમોની રજૂઆત સાથે, ગુજરાતે વિવિધ ગ્રાહક શ્રેણીઓમાં વિતરિત રિન્યુએબલ એનર્જી ઉત્પાદન, વીજળી શેરિંગ, બેટરી સ્ટોરેજ ઇન્ટિગ્રેશન અને ગ્રીડ કનેક્ટિવિટી માટે અપડેટેડ જાેગવાઈઓ સ્થાપિત કરી છે.