અમેરિકન પ્રમુખ ના સુર બદલાયા???
વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વેનેઝુએલા અંગે ચર્ચા કરવા માટે વિશ્વની કેટલીક સૌથી મોટી તેલ કંપનીઓના અધિકારીઓ સાથે મુલાકાત કરી હતી, અને કહ્યું હતું કે તેઓ ઇચ્છે છે કે તેઓ દેશમાં ઇં૧૦૦ બિલિયનનું રોકાણ કરે જેથી તેનું ઉત્પાદન વ્યાપક રીતે વધારી શકાય.
૩ જાન્યુઆરીના રોજ અમેરિકન દળોએ વેનેઝુએલા પર રાત્રે દરોડા પાડીને તેના નેતા નિકોલસ માદુરોને પકડી લીધા બાદ ટ્રમ્પે દક્ષિણ અમેરિકન રાષ્ટ્ર માટે તેમની વ્યૂહરચનામાં તેલને પ્રાથમિકતા આપી છે.
“અમેરિકન કંપનીઓને વેનેઝુએલાના સડી રહેલા ઉર્જા માળખાને ફરીથી બનાવવાની અને આખરે તેલ ઉત્પાદનને એવા સ્તર સુધી વધારવાની તક મળશે જે પહેલાં ક્યારેય ન જાેયું હોય,” ટ્રમ્પે બેઠકની શરૂઆતમાં કહ્યું.
તેમની સાથે એક્સોન મોબિલ, કોનોકોફિલિપ્સ, શેવરોન કોર્પ અને અન્યના ટોચના અધિકારીઓ પણ હતા.
“અમે ર્નિણય લેવા જઈ રહ્યા છીએ કે કઈ તેલ કંપનીઓ તેમાં પ્રવેશ કરશે,” રિપબ્લિકન રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું.
તેમણે વેનેઝુએલાના વચગાળાના નેતાઓ સાથે યુ.એસ.ને ૫૦ મિલિયન બેરલ ક્રૂડ ઓઇલ પૂરું પાડવાના કરારની પ્રશંસા કરી, જ્યાં અસંખ્ય રિફાઇનરીઓ ખાસ કરીને તેને રિફાઇન કરવા માટે સજ્જ છે. ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેઓ અપેક્ષા રાખે છે કે આવી ડિલિવરી અનિશ્ચિત સમય માટે ચાલુ રહેશે.
“આનાથી યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને જે ફાયદો થશે તેમાંની એક વસ્તુ ઊર્જાના ભાવમાં પણ ઘટાડો થશે,” તેમણે કહ્યું.
યુ.એસ. દળોએ પ્રતિબંધ લાગુ કરવા માટે સમુદ્રમાં વેનેઝુએલાના તેલ ટેન્કરોને પકડવાનું ચાલુ રાખ્યું છે. શુક્રવારે આવી પાંચમી જપ્તીની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.
ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના અધિકારીઓએ કહ્યું છે કે તેમને વેનેઝુએલાના તેલ વેચાણ અને આવકને અનિશ્ચિત સમય માટે નિયંત્રિત કરવાની જરૂર છે જેથી દેશ અમેરિકાના હિતમાં કાર્ય કરે, જેમાં ભ્રષ્ટાચાર અને ડ્રગ હેરફેરનો સમાવેશ થાય છે.
કેટલાક ડેમોક્રેટિક કાયદા ઘડનારાઓએ આ અભિગમની ખંડણી તરીકે ટીકા કરી છે. ઉદ્યોગ વિશ્લેષકોએ રાજકીય અસ્થિરતા વિશે પણ ચેતવણી આપી છે કારણ કે દેશ માદુરોની ધરપકડની નિંદા કરવા અને યુ.એસ.ને ખુશ કરવા વચ્ચે એક પાતળી રેખા પર ચાલી રહ્યો છે.
“અનિવાર્ય”
શેવરોન, વિટોલ અને ટ્રાફિગુરા સહિતની કંપનીઓ વેનેઝુએલાના હાલના ક્રૂડ ઓઇલનું માર્કેટિંગ કરવા માટે યુ.એસ. લાઇસન્સ માટે સ્પર્ધા કરી રહી છે, પરંતુ તેલ કંપનીઓ ઊંચા ખર્ચ અને રાજકીય અસ્થિરતાને કારણે વેનેઝુએલામાં મોટા, લાંબા ગાળાના રોકાણો કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ થવામાં ખચકાય છે.
એક્સોનના સીઈઓ ડેરેન વુડ્સે વ્હાઇટ હાઉસની બેઠકમાં જણાવ્યું હતું કે કંપની વેનેઝુએલાને હાલમાં “રોકાણ માટે યોગ્ય નથી” માને છે અને ત્યાં પાછા ફરવા માટે નોંધપાત્ર ફેરફારો જાેવાની જરૂર છે.
“અમારી સંપત્તિઓ ત્યાં બે વાર જપ્ત કરવામાં આવી છે, અને તેથી તમે કલ્પના કરી શકો છો કે ત્રીજી વખત ફરીથી પ્રવેશ કરવા માટે કેટલાક નોંધપાત્ર ફેરફારોની જરૂર પડશે,” તેમણે કહ્યું.
“અમને વિશ્વાસ છે કે આ વહીવટ અને રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ, વેનેઝુએલાની સરકાર સાથે હાથ મિલાવીને કામ કરીને, તે ફેરફારો લાગુ કરી શકાય છે,” તેમણે કહ્યું.
એક્સોન અને કોનોકોફિલિપ્સ, તેમની સંપત્તિઓનું રાષ્ટ્રીયકરણ થયા પછી લગભગ ૨૦ વર્ષ પહેલાં વેનેઝુએલા છોડી ગયા હતા.
શેવરોનના વાઇસ ચેરમેન માર્ક નેલ્સને કહ્યું હતું કે કંપની વેનેઝુએલામાં રોકાણ કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. શેવરોન, નવું ટેબ ખોલે છે તે એકમાત્ર યુએસ ઓઇલ મેજર છે જે હજુ પણ દેશમાં કાર્યરત છે.
* ઘણા નાના સ્વતંત્ર અને ખાનગી ઇક્વિટી-સમર્થિત ખેલાડીઓને પણ બેઠકમાં આમંત્રિત કરવામાં આવ્યા હતા, જેમાં કેટલાક ઊર્જા સચિવ ક્રિસ રાઈટના ગૃહ રાજ્ય કોલોરાડો સાથે જાેડાયેલા હતા. તે અધિકારીઓમાંથી ઘણાએ વેનેઝુએલા પર ટ્રમ્પની નીતિઓ માટે પ્રશંસા કરી હતી અને કહ્યું હતું કે તેઓ દેશમાં રોકાણ કરવા અને તેના તેલનું વેચાણ કરવા તૈયાર છે.
દાયકાઓથી ઓછા રોકાણને કારણે વેનેઝુએલામાં ઉત્પાદન ઘટ્યું છે, જે ર્ંઁઈઝ્ર સભ્ય છે અને વિશ્વનો સૌથી મોટો તેલ ભંડાર ધરાવે છે પરંતુ વૈશ્વિક પુરવઠામાં માત્ર ૧% હિસ્સો ધરાવે છે.
વેનેઝુએલાએ ૧૯૭૦ના દાયકામાં દરરોજ ૩.૫ મિલિયન બેરલ જેટલું તેલ પંપ કર્યું હતું, જે વર્તમાન સ્તર કરતાં ત્રણ ગણું વધારે છે.
ટ્રમ્પે બેઠકમાં કહ્યું હતું કે અમેરિકા વેનેઝુએલામાં રોકાણ કરતી તેલ કંપનીઓની ભૌતિક અને નાણાકીય સુરક્ષાની ખાતરી આપશે, પરંતુ વિગતો આપી ન હતી.
શુક્રવારે સવારે, ઉર્જા સચિવ ક્રિસ રાઈટે વ્હાઇટ હાઉસની વાટાઘાટો પહેલાં ફોક્સ ન્યૂઝ પર એક મુલાકાતમાં જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા વેનેઝુએલામાં મોટા તેલ પ્રોજેક્ટ્સને ભંડોળ પૂરું પાડવા માટે તેની નિકાસ-આયાત બેંકનો ઉપયોગ કરી શકે છે તેવી “વાસ્તવિક શક્યતા” છે. આનાથી ત્યાં રોકાણ કરવાનું નક્કી કરતી કંપનીઓ માટે નાણાકીય જાેખમો ઘટાડી શકાય છે.
ટ્રમ્પે ઉમેર્યું હતું કે તેલ કંપનીઓ સાથે ચાલી રહેલી ચર્ચાઓનો હેતુ પ્રતિબદ્ધતાઓ સુરક્ષિત કરવાનો છે.
“આપણે તેમને રોકાણ કરવા માટે મજબૂર કરવા પડશે અને પછી આપણે શક્ય તેટલી ઝડપથી તેમના પૈસા પાછા મેળવવા પડશે,” ટ્રમ્પે કહ્યું. “અને પછી આપણે બધું વેનેઝુએલા, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને તેમની વચ્ચે વહેંચી શકીએ છીએ. મને લાગે છે કે તે સરળ છે. મને લાગે છે કે સૂત્ર સરળ છે.”