૧૭ મે (રોઇટર્સ) – ડેમોક્રેટિક રિપબ્લિક ઓફ કોંગો અને યુગાન્ડામાં ઇબોલા ફાટી નીકળવાના કારણે ૮૦ લોકોના મોત થયા બાદ, વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા દ્વારા તેને આંતરરાષ્ટ્રીય ચિંતાનો વિષય જાહેર આરોગ્ય કટોકટી જાહેર કરવામાં આવ્યો છે.
WHO એ જણાવ્યું હતું કે બુંદીબુગ્યો વાયરસના કારણે ફેલાયેલો આ રોગ રોગચાળાના માપદંડોને પૂર્ણ કરતો નથી, પરંતુ આ રોગ ડ્ઢઇઝ્ર સાથે જમીન સરહદો ધરાવતા દેશોમાં વધુ ફેલાઈ શકે છે તેનું ઉચ્ચ જાેખમ છે.
રવિવારે, યુએન આરોગ્ય એજન્સીએ એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે ડ્ઢઇઝ્રના ઇટુરી પ્રાંતમાં બુનિયા, રવામ્પારા અને મોંગબ્વાલુ સહિત ઓછામાં ઓછા ત્રણ આરોગ્ય ક્ષેત્રોમાં શનિવાર સુધીમાં ૮૦ શંકાસ્પદ મૃત્યુ, આઠ પ્રયોગશાળા-પુષ્ટિ કરાયેલા કેસ અને ૨૪૬ શંકાસ્પદ કેસ નોંધાયા છે.
સ્૨૩ બળવાખોરો દ્વારા એક નિવેદનમાં જણાવાયું છે કે પૂર્વીય કોંગો શહેર ગોમામાં એક કેસની પુષ્ટિ થઈ છે.
મીડિયા સુત્રોએ આંતરરાષ્ટ્રીય સહાય સંસ્થાઓના અનામી સ્ત્રોતોને ટાંકીને અહેવાલ આપ્યો છે કે ડ્ઢઇઝ્રમાં ઓછામાં ઓછા છ અમેરિકનો ઇબોલા વાયરસના સંપર્કમાં આવ્યા છે, જેમાં ત્રણ સંપર્કો ઉચ્ચ જાેખમ માનવામાં આવે છે. જી્છ્ ન્યૂઝે જણાવ્યું હતું કે એક અમેરિકનમાં લક્ષણો જાેવા મળ્યા હશે. ?રોઇટર્સ તાત્કાલિક અહેવાલોની ચકાસણી કરી શક્યું નથી.
જી્છ્ ન્યૂઝે, જેણે અનામી સ્ત્રોતોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો છે, જણાવ્યું હતું કે યુએસ સરકાર વ્યક્તિઓને દેશની બહાર, કદાચ જર્મનીમાં લશ્કરી બેઝ પર લઈ જવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
યુએસ સેન્ટર્સ ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શનના ઇબોલા રિસ્પોન્સ ઇવિડન્ટ મેનેજર સતીશ પિલ્લાઈએ રવિવારે એક બ્રીફિંગમાં એ કહેવાનો ઇનકાર કર્યો હતો કે શું ચેપગ્રસ્ત લોકોમાં કોઈ અમેરિકનો હતા, પરંતુ પત્રકારોને ભાર મૂક્યો હતો કે યુ.એસ. માટે જાેખમ ઓછું છે.
સીડીસી અધિકારીઓએ પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે એજન્સીએ ફાટી નીકળવા માટે તેના કટોકટી પ્રતિભાવ કેન્દ્રને સક્રિય કર્યું છે અને ડીઆરસી અને યુગાન્ડામાં તેની ઓફિસોમાં વધુ લોકોને મોકલવાની યોજના ધરાવે છે.
ડીઆરસીમાં યુએસ દૂતાવાસે રવિવારે એક આરોગ્ય ચેતવણી જારી કરીને યુએસ નાગરિકોને યાદ અપાવ્યું કે સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટ અમેરિકનોને ઇટુરી પ્રાંતમાં મુસાફરી ન કરવાની સલાહ આપે છે અને યુએસ સરકાર આ વિસ્તારમાં “યુએસ નાગરિકોને કટોકટી સેવાઓ પૂરી પાડવાની ક્ષમતામાં અત્યંત મર્યાદિત” છે.
ડીઆરસી આરોગ્ય મંત્રાલયે શુક્રવારે કહ્યું હતું કે પૂર્વીય પ્રાંતમાં નવા ફાટી નીકળવાના કારણે ૮૦ લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.
દેશમાં ૧૭મો ફાટી નીકળવાનો આંકડો, જ્યાં ૧૯૭૬ માં પ્રથમ વખત ઇબોલાની ઓળખ થઈ હતી, તે ખરેખર ઘણો મોટો હોઈ શકે છે, કારણ કે પ્રારંભિક નમૂનાઓનો ઉચ્ચ હકારાત્મકતા દર અને શંકાસ્પદ કેસોની વધતી જતી સંખ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને, ડબ્લ્યુએચઓએ જણાવ્યું હતું.
આ ફાટી નીકળવાનો દર “અસાધારણ” છે કારણ કે ઇબોલા-ઝાયર સ્ટ્રેનથી વિપરીત, બુંદીબુગ્યો વાયરસ-વિશિષ્ટ ઉપચાર અથવા રસીઓ માન્ય નથી, એમ તેણે જણાવ્યું હતું. દેશના અગાઉના ફાટી નીકળેલા બધા ઝાયર સ્ટ્રેનને કારણે થયા હતા.
ડીઆરસી-યુગાન્ડા ફાટી નીકળવાનો દર અન્ય દેશો માટે જાહેર આરોગ્ય માટે જાેખમ ઊભું કરે છે, જેમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ફેલાવાના કેટલાક કિસ્સાઓ પહેલાથી જ દસ્તાવેજીકૃત છે, એજન્સીએ જણાવ્યું હતું કે, દેશોને તેમની રાષ્ટ્રીય આપત્તિ અને કટોકટી-વ્યવસ્થાપન પદ્ધતિઓને સક્રિય કરવા અને મુખ્ય આંતરિક રસ્તાઓ પર ક્રોસ-બોર્ડર સ્ક્રીનીંગ અને સ્ક્રીનીંગ હાથ ધરવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
યુગાન્ડાની રાજધાની કમ્પાલામાં, શુક્રવાર અને શનિવારે ડ્ઢઇઝ્ર થી મુસાફરી કરી રહેલા લોકોમાંથી બે દેખીતી રીતે બિનસંબંધિત પ્રયોગશાળા-પુષ્ટિ થયેલા કેસ, જેમાં એક મૃત્યુનો સમાવેશ થાય છે, નોંધાયા હતા, ઉૐર્ં એ જણાવ્યું હતું.
WHO એ રવિવારે જણાવ્યું હતું કે ડ્ઢઇઝ્ર રાજધાની કિન્શાસામાં અગાઉ નોંધાયેલ પ્રયોગશાળા-પુષ્ટિ થયેલ કેસ, ગૌણ પરીક્ષણ પછી નકારાત્મક આવ્યો હતો.
WHO એ જણાવ્યું હતું કે જેમના સંપર્કમાં બુંદીબુગ્યો વાયરસ આવ્યો છે અથવા જે કેસ થયા છે તેઓએ તબીબી સ્થળાંતરના ભાગ રૂપે આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી ન કરવી જાેઈએ, સિવાય કે તબીબી સ્થળાંતરના ભાગ રૂપે.
એજન્સીએ પુષ્ટિ થયેલા કેસોને તાત્કાલિક અલગ કરવા અને દરરોજ સંપર્કોનું નિરીક્ષણ કરવાની સલાહ આપી હતી, પ્રતિબંધિત રાષ્ટ્રીય મુસાફરી સાથે અને સંપર્ક પછી ૨૧ દિવસ સુધી કોઈ આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી નહીં.
તે જ સમયે, WHO એ દેશોને ડરના કારણે તેમની સરહદો બંધ ન કરવા અથવા મુસાફરી અને વેપારને પ્રતિબંધિત ન કરવા વિનંતી કરી, કારણ કે આનાથી લોકો અને માલ અનૌપચારિક સરહદ ક્રોસિંગ કરી શકે છે જેનું નિરીક્ષણ કરવામાં આવતું નથી.
ડ્ઢઇઝ્ર ના ગાઢ ઉષ્ણકટિબંધીય જંગલો ઇબોલા વાયરસ માટે કુદરતી ભંડાર છે.
આફ્રિકા સેન્ટર્સ ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શનના ડિરેક્ટર જનરલ જીન કાસેયાએ એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે તેમણે આ રોગચાળાને ખંડીય સુરક્ષા માટે જાહેર આરોગ્ય કટોકટી જાહેર કરવાની સંભવિત જરૂરિયાત અંગે તકનીકી માર્ગદર્શન અને ભલામણોની વિનંતી કરી છે.
આફ્રિકા સેન્ટર્સ ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શન અનુસાર, ઘણીવાર જીવલેણ વાયરસ, જે તાવ, શરીરમાં દુખાવો, ઉલટી અને ઝાડાનું કારણ બને છે, તે ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિઓ, દૂષિત સામગ્રી અથવા રોગથી મૃત્યુ પામેલા વ્યક્તિઓના શારીરિક પ્રવાહી સાથે સીધા સંપર્ક દ્વારા ફેલાય છે.