ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણને નવી દિલ્હી ખાતે નેશનલ ડિફેન્સ કોલેજ ના ૬૬માં કોર્સના સહભાગીઓને “ભારતના મૂળભૂત મૂલ્યો, રાષ્ટ્રીય હિતો અને રાષ્ટ્રીય ઉદ્દેશ્યો” થીમ પર સંબોધિત કર્યા હતા.
ભારતીય સશસ્ત્ર દળો, સિવિલ સેવાઓ, પોલીસ અને અન્ય સરકારી સંસ્થાઓના અધિકારીઓ તેમજ મિત્ર દેશોના ૪૧ અધિકારીઓ સહિત ૧૨૨ સહભાગીઓને સંબોધિત કરતા, ઉપરાષ્ટ્રપતિએ સમકાલીન સુરક્ષા પડકારોને સંબોધવામાં વ્યૂહાત્મક વિચારસરણી, સંકલિત નીતિ ઘડતર અને આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો.
રાષ્ટ્રીય મૂલ્યો રાષ્ટ્રીય ઓળખનો પાયો છે અને વિશ્વ સાથે દેશના જાેડાણને માર્ગદર્શન આપે છે તેના પર ભાર મૂકતાં શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણને ‘વસુધૈવ કુટુંબકમ‘ની ભારતની નાગરિક સંસ્કૃતિના દર્શનનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમણે ર્ઝ્રંફૈંડ્ઢ-૧૯ મહામારી દરમિયાન ભારતની ‘વેક્સિન મૈત્રી‘ પહેલ, આપત્તિઓ દરમિયાન પ્રથમ પ્રતિભાવકર્તા તરીકેની તેની ભૂમિકા અને આબોહવા કાર્યશૈલી તેમજ આપત્તિ સ્થિતિસ્થાપકતા પરના આંતરરાષ્ટ્રીય પહેલોમાં તેના નેતૃત્વને વ્યવહારમાં આ મૂલ્યોના ઉદાહરણો તરીકે ટાંક્યા હતા.
ઉપરાષ્ટ્રપતિએ અવલોકન કર્યું કે ભારતના રાષ્ટ્રીય હિતો સાર્વભૌમત્વ, લોકશાહી, બિનસાંપ્રદાયિકતા, ન્યાય, સ્વતંત્રતા, સમાનતા, બંધુત્વ અને રાષ્ટ્રની એકતા અને અખંડિતતાના બંધારણીય મૂલ્યોમાંથી વહે છે. તેમણે પાંચ વ્યાપક પ્રાથમિકતાઓને રેખાંકિત કરી: ભારતની સાર્વભૌમત્વ અને પ્રાદેશિક અખંડિતતાનું રક્ષણ કરવું; તેના લોકશાહી, બિનસાંપ્રદાયિક અને સંઘીય ચરિત્રને જાળવી રાખવું; તેના વ્યૂહાત્મક, રાજકીય, આર્થિક અને લશ્કરી ઉદ્દેશ્યોને આગળ ધપાવવા; વિકાસ અને માનવ વિકાસ માટે સ્થિર અને સુરક્ષિત વાતાવરણ સુનિશ્ચિત કરવું; અને આંતરરાષ્ટ્રીય શાંતિ અને સ્થિરતામાં યોગદાન આપવું.
રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના વધુને વધુ પરસ્પર જાેડાયેલા સ્વરૂપ પર પ્રકાશ પાડતાં શ્રી રાધાકૃષ્ણને આતંકવાદ, સાયબર ખતરા, મહામારી, આબોહવા પરિવર્તન અને સરહદ પારના ગુનાઓ જેવા પડકારોને સંબોધવા માટે વધુ આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગ માટે આહ્વાન કર્યું હતું. તેમણે નોંધ્યું હતું કે રાષ્ટ્રીય હિતોનું રક્ષણ કરવું અને સહિયારા વૈશ્વિક હિતોને આગળ વધારવા એ મોટે ભાગે પરસ્પર પૂરક ઉદ્દેશ્યો છે, જેના માટે રાષ્ટ્રો વચ્ચે સંકલિત કાર્યવાહી, માહિતીની આપ-લે અને પરસ્પર વિશ્વાસની જરૂર છે.
વિકસિત ભારતજ્ર ૨૦૪૭ ને એક નિર્ણાયક રાષ્ટ્રીય ઉદ્દેશ્ય તરીકે ઉલ્લેખ કરતા ઉપરાષ્ટ્રપતિએ ઉપલબ્ધ સંસાધનો, યોગ્ય નીતિગત વિકલ્પો અને રાષ્ટ્રીય પ્રાથમિકતાઓ સાથે લાંબા ગાળાના વિઝનને સુસંગત બનાવવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષામાં ટકાઉ વિકાસ અને સમૃદ્ધિ માટે અનુકૂળ પરિસ્થિતિઓનું નિર્માણ કરવાની સાથે ભારતની જમીન, હવાઈ ક્ષેત્ર, દરિયાઈ હિતો અને સાયબર સ્પેસનું રક્ષણ કરવાનો સમાવેશ થાય છે.
“ભારતનો ઉદ્દેશ્ય અન્યો પર પ્રભુત્વ જમાવવા કે અન્યો પર શરતો લાદવાનો નથી, પરંતુ કોઈ દેશ આપણી પર અયોગ્ય શરતો ન લાદી શકે તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે વિશ્વનું સૌથી શક્તિશાળી રાષ્ટ્ર બનવાનો છે,” ઉપરાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે દરેક રાષ્ટ્રની સાર્વભૌમત્વ અને સ્વમાનનો આદર થવો જાેઈએ અને દેશોએ બીજા દેશોની ભૌગોલિક સીમાઓનું અતિક્રમણ કરવાથી દૂર રહેવું જાેઈએ.
ગ્લોબલ સાઉથ સાથે મજબૂત જાેડાણ માટે આહ્વાન કરતા શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણને પરસ્પર આદર, સાર્વભૌમ સમાનતા અને સહિયારી વિકાસ પ્રાથમિકતાઓના સિદ્ધાંતો પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. તેમણે દેશોને પડકારોથી આગળ વધીને ટેકનોલોજી, વેપાર, કનેક્ટિવિટી, શિક્ષણ, ઇનોવેશન અને ક્ષમતા નિર્માણમાં સહયોગ મજબૂત કરવા વિનંતી કરી. તેમણે એ પણ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ભ્રષ્ટાચાર ગ્લોબલ સાઉથ માટે એક મોટો પડકાર બની રહ્યો છે અને તેને નાબૂદ કરવા માટે સામૂહિક પ્રયાસો કરવા આહ્વાન કર્યું હતું.
ઉપરાષ્ટ્રપતિએ સહભાગીઓને ભાવિ વ્યૂહાત્મક નેતાઓ તરીકે એક સંકલિત અને ભવિષ્યલક્ષી અભિગમ અપનાવવા વિનંતી કરી હતી જે સંસ્થાકીય અને વ્યાવસાયિક સીમાઓથી પર હોય. તેમણે તેમને પોતાના રાષ્ટ્રોને વ્યાખ્યાયિત કરતા મૂલ્યોને સમજવા, જે હિતોનું રક્ષણ થવું જાેઈએ તેની ઓળખ કરવા, સ્પષ્ટ ઉદ્દેશ્યો નિર્ધારિત કરવા, તેમને સમજદારીપૂર્વક પ્રાથમિકતા આપવા અને રાષ્ટ્રીય ઈરાદાને મૂર્ત પરિણામોમાં પરિવર્તિત કરવા માટે વ્યૂહરચના વિકસાવવા આહ્વાન કર્યું હતું.
આ પ્રસંગે નેશનલ ડિફેન્સ કોલેજના કમાન્ડન્ટ એર માર્શલ મનીષ કુમાર ગુપ્તા, ફેકલ્ટી સભ્યો અને ૬૬મા દ્ગડ્ઢઝ્ર કોર્સના સહભાગીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

