ઈરાને અમેરિકાના નવા હુમલાનો બદલો લેતા કુવૈત, જાેર્ડન, બહેરીનમાં લશ્કરી બેઝ પર હુમલો કર્યો
ઈરાન દ્વારા જહાજાે પર હુમલો કરીને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ કરવાની જાહેરાત કર્યા પછી મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ ફરી વધ્યો છે. આ દરમિયાન, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં એક કન્ટેનર જહાજ પર ઈરાની હુમલાને લઈને અમેરિકાએ સોમવારે સવારે ઈરાન પર અનેક હુમલાઓ કર્યા, જેમાં તેને આગ લાગી ગઈ અને સપ્તાહના અંતે એક ક્રૂ મેમ્બર ગુમ થઈ ગયો. ઈરાને નવા અમેરિકન હુમલાઓના બદલામાં જાેર્ડન, બહેરીન અને કુવૈતમાં યુએસ લશ્કરી સુવિધાઓને નિશાન બનાવીને બદલો લીધો. યુએસ સૈન્યના જણાવ્યા અનુસાર, આ હુમલાઓનો હેતુ “નાગરિક નાવિકો અને વાણિજ્યિક જહાજાે પર હુમલો કરવાની તેમની ક્ષમતાને સતત ઘટાડવી” હતો.
એ ઉલ્લેખ કરવો યોગ્ય છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વધતા તણાવના કેન્દ્રબિંદુ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે, વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ શિપિંગ માર્ગોમાંથી એકની સ્થિતિ પર વિરોધાભાસી દાવાઓ કરી રહ્યા છે. યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આગ્રહ કર્યો છે કે વ્યૂહાત્મક જળમાર્ગ “ખુલ્લો” રહેશે, જ્યારે ઈરાન કહે છે કે દેશની પર્સિયન ગલ્ફ સ્ટ્રેટ ઓથોરિટી અનુસાર, “સ્થિરતા અને શાંતિ પુન:સ્થાપિત ન થાય ત્યાં સુધી દરિયાઈ ટ્રાફિકને મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં”. ૨૮ ફેબ્રુઆરીએ ઈરાન સામે યુએસ-ઇઝરાયલ યુદ્ધ શરૂ થયા પછીનો આ તાજેતરનો વિનિમય સૌથી ગંભીર ઉગ્રતામાંનો એક છે, જેનાથી એવી ચિંતા વધી રહી છે કે સંઘર્ષને સમાપ્ત કરવાના પહેલાથી જ નાજુક રાજદ્વારી પ્રયાસો પડી ભાંગી શકે છે.
ઈરાન દ્વારા જહાજાે પર હુમલો કરીને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ કરવાની જાહેરાત કર્યા પછી મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ ફરી વધ્યો છે. આ દરમિયાન, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં એક કન્ટેનર જહાજ પર ઈરાની હુમલાને લઈને અમેરિકાએ સોમવારે સવારે ઈરાન પર અનેક હુમલાઓ કર્યા, જેમાં તેને આગ લાગી ગઈ અને સપ્તાહના અંતે એક ક્રૂ મેમ્બર ગુમ થઈ ગયો. ઈરાને નવા અમેરિકન હુમલાઓના બદલામાં જાેર્ડન, બહેરીન અને કુવૈતમાં યુએસ લશ્કરી સુવિધાઓને નિશાન બનાવીને બદલો લીધો. યુએસ સૈન્યના જણાવ્યા અનુસાર, આ હુમલાઓનો હેતુ “નાગરિક નાવિકો અને વાણિજ્યિક જહાજાે પર હુમલો કરવાની તેમની ક્ષમતાને સતત ઘટાડવી” હતો.
એ ઉલ્લેખ કરવો યોગ્ય છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વધતા તણાવના કેન્દ્રબિંદુ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે, વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ શિપિંગ માર્ગોમાંથી એકની સ્થિતિ પર વિરોધાભાસી દાવાઓ કરી રહ્યા છે. યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આગ્રહ કર્યો છે કે વ્યૂહાત્મક જળમાર્ગ “ખુલ્લો” રહેશે, જ્યારે ઈરાન કહે છે કે દેશની પર્સિયન ગલ્ફ સ્ટ્રેટ ઓથોરિટી અનુસાર, “સ્થિરતા અને શાંતિ પુન:સ્થાપિત ન થાય ત્યાં સુધી દરિયાઈ ટ્રાફિકને મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં”. ૨૮ ફેબ્રુઆરીએ ઈરાન સામે યુએસ-ઇઝરાયલ યુદ્ધ શરૂ થયા પછીનો આ તાજેતરનો વિવાદ સૌથી ગંભીર વકરી રહ્યો છે, જેનાથી એવી ચિંતા વધી રહી છે કે સંઘર્ષને સમાપ્ત કરવા માટે પહેલાથી જ નાજુક રાજદ્વારી પ્રયાસો તૂટી શકે છે.
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો સંઘર્ષ ચાલુ રહેતા મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ ઊંચો રહે છે. આ ઘટનાએ વ્યૂહાત્મક જળમાર્ગ, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને અસર કરી છે અને તેના કારણે પ્રાદેશિક સુરક્ષા અને મહત્વપૂર્ણ શિપિંગ માર્ગ અંગે વૈશ્વિક ચિંતાઓ ફરી ઉભી થઈ છે.
અહેવાલ મુજબ, ૈંઇય્ઝ્ર એ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે તેણે અલી અલ-સાલેમ એર બેઝ પર ઇંધણ ટાંકી અને પેટ્રિઅટ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ અને અહમદ અલ-જાબેર એર બેઝ પર હ્લઁજી રડાર સિસ્ટમનો “સંપૂર્ણપણે નાશ” કર્યો છે.
તેણે એમ પણ કહ્યું હતું કે ઈરાન સામે યુએસ લશ્કરી કાર્યવાહીના જવાબમાં શરૂ કરાયેલા તેના “આંખ બદલ આંખ” ઓપરેશનના ત્રીજા તબક્કા દરમિયાન આ હુમલા કરવામાં આવ્યા હતા. ૈંઇય્ઝ્ર એ જણાવ્યું હતું કે ઓપરેશન ચાલુ છે. તેણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં યુએસની વધુ સંડોવણી સામે પણ ચેતવણી આપી હતી.
ૈંઇય્ઝ્ર એ એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે કાર્યવાહીના પ્રથમ તબક્કામાં જાેર્ડનના પ્રિન્સ હસન એરબેઝને નિશાન બનાવવામાં આવ્યું હતું, અને દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે તેણે “ઘણા ઇંધણ ડેપો અને દારૂગોળો સંગ્રહ સુવિધાઓ” ને આગ લગાવી હતી, જે ઈરાનના સ્થાનિક મીડિયા અનુસાર છે.
વધુમાં, તેણે કહ્યું કે બીજા તબક્કામાં બહેરીનના શેખ ઇસા એરબેઝને નિશાન બનાવવામાં આવ્યું હતું.
યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (ઝ્રઈદ્ગ્ર્ઝ્રંસ્) એ માહિતી આપી હતી કે તેણે ઈરાન સામે આક્રમક હુમલાઓનો એક નવો તબક્કો પૂર્ણ કર્યો છે. તેણે આંતરરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ વેપારમાં વિક્ષેપ પાડવાની તેહરાનની ક્ષમતાને નબળી પાડવા માટે અનેક સ્થળોએ ડઝનબંધ લક્ષ્યોને નિશાન બનાવ્યા હતા.
એક નિવેદનમાં, તેણે વધુમાં માહિતી આપી હતી કે ઝ્રઈદ્ગ્ર્ઝ્રંસ્ દળોએ ઈરાની લશ્કરી હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ, દરિયાકાંઠાના રડાર સ્થળો, મિસાઇલ અને ડ્રોન ક્ષમતાઓ અને નાની બોટો પર હુમલો કર્યો હતો.