ઈરાનમાં ‘ખૂબ મોટી ઘટનાઓ બનવા જઈ રહી છે‘: ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચેતવણી આપતા કહ્યું હતું કે, તેઓ ઈરાન સાથેના સંઘર્ષ અંગે ‘ર્નિણય લેવાની સ્થિતિ‘માં છે અને ચેતવણી આપી કે ‘મોટી ઘટનાઓ બનવા જઈ રહી છે‘. આ નિવેદન ત્યારે આવ્યું જ્યારે ઈરાને કતારી મધ્યસ્થીઓ મારફતે અમેરિકાને સંઘર્ષના અંત માટેની વાટાઘાટો શરૂ કરવા માટે સાત શરતો જણાવી. તેહરાને એવી ચેતવણી પણ આપી છે કે જાે વોશિંગ્ટન તેની માંગણીઓ નકારે તો તે ‘નિર્ણાયક યુદ્ધ‘ માટે તૈયાર છે.
‘ઈરાન વર્તન સુધારે તો સારું‘
મીડયા સાથેની મુલાકાતમાં ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેઓ ‘ર્નિણય લેવાની સ્થિતિ‘માં છે અને જાે ઈરાની શાસન યોગ્ય રીતે ‘વર્તન‘ નહીં કરે તો નજીકના ભવિષ્યમાં અમેરિકા-ઈરાન સંઘર્ષ અંગે ‘ખૂબ મોટી ઘટનાઓ‘ બનશે.
ટ્રમ્પે કહ્યું, “મારો પ્રશ્ન એ છે કે, હું આખા દેશનો ક્યારે અને કેવી રીતે વિનાશ કરું? તેમણે તેમનું વર્તન સુધારવું જાેઈએ.”
પોતાના ઉપલબ્ધ વિકલ્પો જણાવતા, અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ નોંધ્યું કે તેઓ તે દેશનો સંપૂર્ણ નાશ કરી શકે છે, તેને આર્થિક રીતે પાયમાલ થવા દઈ શકે છે અથવા રાજદ્વારી સમાધાનનો માર્ગ અપનાવી શકે છે. સાથે જ તેમણે આગાહી કરી કે “ખૂબ નજીકના ભવિષ્યમાં મોટી ઘટનાઓ બનવા જઈ રહી છે.”
ટ્રમ્પે ૩ વિકલ્પો જણાવ્યા
ટ્રમ્પે ઈરાન સાથે વ્યવહાર કરવા માટે ત્રણ વિકલ્પો જણાવ્યા: ‘ઈરાનનો સફાયો કરવો‘, તેમને ‘આર્થિક રીતે બરબાદ થવા દેવા‘ અથવા ‘સમજૂતી કરવી‘.
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા માટે ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયનના ન્યૂયોર્ક આવવાના સંભવિત કાર્યક્રમ પર પણ ટિપ્પણી કરી. જ્યારે પૂછવામાં આવ્યું કે શું તેઓ આ મુલાકાત દરમિયાન પેઝેશ્કિયનને મળશે, ત્યારે ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેઓ તેમના ઈરાની સમકક્ષ સાથે વાતચીત કરવા માટે ‘કદાચ તૈયાર‘ રહેશે.
ઈરાનની અર્ધ-સત્તાવાર સમાચાર સંસ્થા ‘તસ્નીમ‘ના અહેવાલ મુજબ, પેઝેશ્કિયન એક વરિષ્ઠ ઈરાની પ્રતિનિધિમંડળ સાથે અમેરિકાની મુલાકાત લેશે અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રના સત્ર દરમિયાન અન્ય વિશ્વ નેતાઓ સાથે બેઠક કરશે તેવી અપેક્ષા છે.
હોરમૂઝ નજીક અમેરિકી દળોએ ૧૦૯ વ્યાપારી જહાજાેનો માર્ગ બદલાવ્યો
દરમિયાન, યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (ઝ્રઈદ્ગ્ર્ઝ્રંસ્) એ જણાવ્યું છે કે વોશિંગ્ટન દ્વારા ઈરાન પર લાદવામાં આવેલા સતત નૌકાદળના નાકાબંધી (હટ્ઠદૃટ્ઠઙ્મ હ્વર્ઙ્મષ્ઠાટ્ઠઙ્ઘી) વચ્ચે તેમના દળોએ ૧૦૯ વ્યાપારી જહાજાેનો માર્ગ બદલ્યો છે. વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ ‘સ્ટ્રેટ ઓફ હોરમૂઝ‘ (હોરમૂઝની સામુદ્રધુની) આસપાસ વધેલા તણાવને કારણે પ્રાદેશિક જહાજ વ્યવહાર ખોરવાઈ રહ્યો છે.
રવિવારે (સ્થાનિક સમય મુજબ) ‘ઠ‘ પરની એક પોસ્ટમાં, ઝ્રઈદ્ગ્ર્ઝ્રંસ્ એ જણાવ્યું હતું કે આ તાજેતરના આંકડા એવા જહાજાે દર્શાવે છે જેમનો માર્ગ અમેરિકાની દરિયાઈ નાકાબંધીનું પાલન સુનિશ્ચિત કરવા માટે બદલવામાં આવ્યો હતો. “યુએસએસ જાેન પોલ જાેન્સ (ડીડીજી ૫૩) પર એક યુએસ નાવિક ઊભો છે. ૨૦ સપ્ટેમ્બર સુધીમાં, સેન્ટકોમ દળોએ સંપૂર્ણ પાલન સુનિશ્ચિત કરવા માટે ૧૦૯ વાણિજ્યિક જહાજાેને રીડાયરેક્ટ કર્યા છે,” સેન્ટકોમે જણાવ્યું.
યુએસ સૈન્યએ ૧૪ જુલાઈના રોજ ઈરાની બંદરોમાં પ્રવેશતા અને બહાર નીકળતા દરિયાઈ ટ્રાફિક સામે નાકાબંધીનો અમલ ફરી શરૂ કર્યો. સેન્ટકોમે કહ્યું છે કે આ પગલાં ઈરાની બંદરો અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં પરિવહન કરતા અથવા ત્યાંથી પસાર થતા જહાજાે પર લાગુ પડે છે, જ્યારે યુએસ દળો નાકાબંધીનું ઉલ્લંઘન ન કરતા જહાજાે માટે પ્રાદેશિક પાણી દ્વારા ટ્રાફિકને ટેકો આપવાનું ચાલુ રાખે છે.
વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચે વધતા તણાવ વચ્ચે તાજેતરનો વિકાસ થયો છે, જેમાં સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ મુકાબલાના કેન્દ્રમાં છે. વૈશ્વિક ઉર્જા શિપમેન્ટ માટે જળમાર્ગ એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગ છે, અને સંઘર્ષ વચ્ચે શિપિંગ પ્રવૃત્તિમાં તીવ્ર ઘટાડો થયો છે. રોઇટર્સે અહેવાલ આપ્યો છે કે ૧૭ સપ્ટેમ્બરના રોજ ફક્ત ચાર કોમોડિટી જહાજાેએ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થયા હતા, જે ૧૦-દિવસની સરેરાશ ૧૬ કરતા ઘણા ઓછા છે.