વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રવિવારે ઉત્તર પ્રદેશના વારાણસીમાં ગંગા નદીના કિનારે એક ભવ્ય એર શો (હવાઈ પ્રદર્શન) નિહાળ્યો, જેમાં ભારતીય વાયુસેના ની તાકાત અને યુદ્ધ ક્ષમતાઓનું પ્રદર્શન કરવામાં આવ્યું હતું. ‘નમો ઘાટ‘ ખાતે યોજાયેલો આ એર શો ભારતીય વાયુસેનાના ‘વિંગ્સ ઓવર ગંગેસ‘ કાર્યક્રમનો એક ભાગ હતો, જે વાયુસેનાની સેવાના ૯૪ વર્ષ પૂર્ણ થવાના ઉપલક્ષમાં આ ગુરુવારે શરૂ થયો હતો.
આ પ્રસંગે વડાપ્રધાનની સાથે સંરક્ષણ મંત્રી રાજનાથ સિંહ, ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથ, રાજ્યપાલ આનંદીબેન પટેલ, વાયુસેના પ્રમુખ એર ચીફ માર્શલ અમર પ્રીત સિંહ અને અન્ય વરિષ્ઠ અધિકારીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
આ એર શોમાં ભારતીય વાયુસેનાની હવાઈ તાકાતની ઝલક જાેવા મળી હતી, તેમજ ડ્રોન અને માનવરહિત હવાઈ વાહનો (ેંછફજ)ના યુગમાં વાયુસેના યુદ્ધક્ષેત્રો માટે કેવી રીતે તૈયારી કરી રહી છે, તે પણ દર્શાવવામાં આવ્યું હતું. કાર્યક્રમમાં ફાઈટર જેટ્સના વિશેષ ફોર્મેશન (રચનાઓ), કાલ્પનિક હવાઈ યુદ્ધનું પ્રદર્શન, અદ્યતન સેન્સર ટેકનોલોજી અને એરોબેટિક દાવપેચ રજૂ કરવામાં આવ્યા હતા.
૧૨ એરબેઝના વિમાનો અને ત્રણેય સેનાઓ વચ્ચેના સમન્વયનું પ્રદર્શન
આ કાર્યક્રમમાં ૧૨ એરબેઝ પરથી આવેલા સુખોઈ જીે-૩૦ સ્દ્ભૈં અને રાફેલ સહિત કુલ ૧૦૦ વિમાનોએ ભાગ લીધો હતો. આ ઉપરાંત, હેલિકોપ્ટર અને પરિવહન વિમાનો (ટ્રાન્સપોર્ટ એરક્રાફ્ટ) પણ પ્રદર્શિત કરવામાં આવ્યા હતા.
આ એર શોનો ઉદ્દેશ્ય ભારતીય સેના, ભારતીય વાયુસેના અને ભારતીય નૌકાદળ વચ્ચેના ગાઢ સમન્વયને પ્રદર્શિત કરવાનો પણ હતો.
૬ ફાઈટર જેટ્સનું ‘એરોહેડ‘ (તીરની અણી જેવું) ફોર્મેશન
આ એર શોનું મુખ્ય આકર્ષણ ‘એરોહેડ ફોર્મેશન‘ હતું, જેમાં છ ફાઈટર જેટ્સ – જીે-૩૦, રાફેલ, જગુઆર, મિરાજ ૨૦૦૦, ન્ઝ્રછ તેજસ અને સ્ૈય્-૨૯ – એકસાથે ઉડાન ભરી રહ્યા હતા. આ દરમિયાન તેમણે પોતાની ક્ષમતાઓ, પાયલોટોની કુશળતા અને તેમના સચોટ સમન્વયનું પ્રદર્શન કર્યું હતું.
આ પ્રદર્શનમાં વિમાનોની ગતિ, મિશન દરમિયાન ફોર્મેશન જાળવી રાખવાની ક્ષમતા અને પરસ્પર તાલમેલ પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. પ્રદર્શનમાં એવા વિમાનો પણ સામેલ હતા જે વાસ્તવિક હથિયારો સાથે ઉડાન ભરી રહ્યા હતા. આ કાર્યક્રમમાં ગયા વર્ષે હાથ ધરવામાં આવેલા ‘ઓપરેશન સિંદૂર‘ (ર્ંॅીર્ટ્ઠિંૈહ જીૈહર્ઙ્ર્ઘિ) દરમિયાન ઉપયોગમાં લેવાયેલા કેટલાક શસ્ત્રો અને તેની ક્ષમતાઓની ઝલક પણ જાેવા મળી હતી.
ગંગા નદી પર કાલ્પનિક હવાઈ યુદ્ધનું પ્રદર્શન
એર શો દરમિયાન, હવાઈ યુદ્ધની રણનીતિઓનું એક કાલ્પનિક પ્રદર્શન પણ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ અંતર્ગત, એક જીે-૩૦ એ માલવિયા બ્રિજ પર હાઇ-સ્પીડ એટેક મેન્યુવરનો અભ્યાસ કરી રહેલા બે જગુઆરને અટકાવવાનો પ્રયાસ કર્યો. તેનો ઉદ્દેશ્ય એ દર્શાવવાનો હતો કે ફાઇટર જેટ સંભવિત ખતરાઓનો કેવી રીતે જવાબ આપશે અને મિશનને અમલમાં મૂકતી વખતે એકબીજા સાથે કેવી રીતે સંકલન કરશે.
જીે-૩૦જ, મિરાજ ૨૦૦૦ અને નૌકાદળના ઁ-૮ૈં પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરો
મુખ્યત્વે જીે-૩૦જ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું જેણે હાઇ-સ્પીડ વર્ટિકલ મેન્યુવર કર્યું હતું. જ્યારે એક જીે-૩૦જ એ તે કર્યું હતું, ત્યારે બીજા એક ૮,૦૦૦ ફૂટની ઊંચાઈએ ઉડતી વખતે ઇન્ફ્રારેડ ઇમેજિંગ પોડનો ઉપયોગ કરીને તેનું રેકોર્ડિંગ કરી રહ્યું હતું. ઉદ્દેશ્ય આધુનિક સેન્સર અને ઇમેજિંગ ટેકનોલોજીની ભૂમિકા દર્શાવવાનો હતો.
હવાઈ પ્રદર્શનમાં ભારતીય નૌકાદળના ઁ-૮ૈં દરિયાઈ સર્વેલન્સ એરક્રાફ્ટનો પણ સમાવેશ થતો હતો જેણે તમિલનાડુના અરાક્કોનમ એરબેઝથી ઉડાન ભરી હતી અને વારાણસી પહોંચતા પહેલા ગ્વાલિયર ઉપર મિરાજ ૨૦૦૦જ સાથે સંકલન કર્યું હતું. આ ત્રણેય સેવાઓ વચ્ચેના ગાઢ સંકલનને પ્રકાશિત કરે છે.
અદભુત એરશો
સૂર્ય કિરણ એરોબેટિક ટીમ અને સારંગ હેલિકોપ્ટર ડિસ્પ્લે ટીમ દ્વારા હવાઈ દાવપેચ સાથે એરશોનું સમાપન થયું. સૂર્ય કિરણ ટીમે તેની ચોકસાઇ રચનાઓ અને એરોબેટિક દાવપેચથી દર્શકોને મંત્રમુગ્ધ કર્યા, જ્યારે સારંગ ટીમે તેના હેલિકોપ્ટરની ઉડાન ક્ષમતાઓ અને પાઇલોટ્સ વચ્ચેના સંકલનનું પ્રદર્શન કર્યું.