વડાપ્રધાન બાદ હવે અમિત શાહ રાષ્ટ્રપતિને મળ્યા પછી કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળમાં ફેરફારની ચર્ચાએ જાેર પકડ્યું
કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ ગુરુવારે રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુને મળ્યા હતા, જેનાથી વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના મંત્રીમંડળમાં બહુપ્રતિક્ષિત ફેરબદલની અટકળોને વેગ મળ્યો હતો, જ્યારે ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) ના કાર્યકરોએ સરકાર અને પક્ષ સંગઠન બંનેમાં ફેરબદલની શક્યતા દર્શાવી હતી.
ભાજપે તેમને રાજ્યસભામાં ફરીથી નામાંકિત ન કરવાનું પસંદ કરતાં કેન્દ્રીય મંત્રી જ્યોર્જ કુરિયને રાજીનામું આપ્યાના થોડા દિવસો પછી આ બેઠક થઈ હતી. આગામી વર્ષે ઉત્તર પ્રદેશ જેવા મુખ્ય રાજ્યોમાં ચૂંટણીઓ પહેલા ફેરબદલના સંકેત તરીકે તેમના પ્રસ્થાનને જાેવામાં આવ્યું હતું.
મંગળવારે કુરિયને રાજીનામું આપ્યું તે દિવસે મોદી મુર્મુને મળ્યા હતા. આ બેઠકને સત્તાવાર રીતે નિયમિત ગણાવવામાં આવી હતી, ભલે તેનાથી સંસદના ચોમાસા સત્ર પહેલા ફેરબદલ અંગે અટકળો શરૂ થઈ હતી.
આંતરિક ચર્ચાઓથી પરિચિત ભાજપના નેતાઓએ જણાવ્યું હતું કે પ્રસ્તાવિત ફેરબદલ ખાલી જગ્યાઓ ભરવાથી આગળ વધવાની અપેક્ષા છે. “પક્ષનું ટોચનું નેતૃત્વ મંત્રીમંડળના પ્રદર્શન, પ્રાદેશિક પ્રતિનિધિત્વ અને ચશાસક ભાજપની આગેવાની હેઠળનાૃ રાષ્ટ્રીય લોકશાહી જાેડાણ (દ્ગડ્ઢછ) ની વિકસતી રાજકીય જરૂરિયાતોનું મૂલ્યાંકન કરી શકે છે,” એક ભાજપના નેતાએ નામ ન આપવાની શરતે જણાવ્યું હતું.
રાજ્યસભાના કાર્યકાળ પૂર્ણ થઈ ચૂકેલા અન્ય મંત્રી રવનીત સિંહ બિટ્ટુને ફરીથી નામાંકિત કરવામાં આવ્યા નથી. પંકજ ચૌધરી અને હર્ષ મલ્હોત્રા જેવા અન્ય મંત્રીઓને ઉત્તર પ્રદેશ અને દિલ્હીમાં સંગઠનાત્મક જવાબદારીઓ સોંપવામાં આવી છે. ભાજપ પાસે “એક વ્યક્તિ, એક પદ” નીતિ છે જે સરકાર અને સંગઠનાત્મક ભૂમિકાઓને અલગ પાડે છે.
બીજેપીના બીજા નેતાએ કહ્યું કે કોઈપણ ફેરબદલમાં ચૂંટણીલક્ષી વિચારણાઓ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે તેવી શક્યતા છે. “પશ્ચિમ બંગાળ, જ્યાં એપ્રિલ-મે વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપ સત્તા પર આવ્યો હતો, તે કેન્દ્ર સરકારમાં વધુ પ્રતિનિધિત્વ મેળવનારા રાજ્યોમાંનો એક હોઈ શકે છે. નેતૃત્વ જાેડાણ ભાગીદારોની માંગણીઓ પર પણ વિચાર કરી શકે છે કારણ કે દ્ગડ્ઢછ એકતા જાળવવા માંગે છે,” તેમણે નામ ન આપવાની શરતે કહ્યું.
મહારાષ્ટ્રના નાયબ મુખ્યમંત્રી એકનાથ શિંદેની આગેવાની હેઠળની શિવસેનામાં શિવસેના (ેંમ્) ના છ લોકસભા સભ્યોના પક્ષપલટાથી સંસદના નીચલા ગૃહમાં તેની સંખ્યા ૧૩ થઈ ગઈ છે. તેલુગુ દેશમ પાર્ટી (૧૬ બેઠકો) પછી શિવસેના હવે દ્ગડ્ઢછનો બીજાે સૌથી મોટો ઘટક છે. જનતા દળ (યુનાઇટેડ) પાસે ૧૨ બેઠકો છે.
આ બાબતથી વાકેફ લોકોએ જણાવ્યું હતું કે ભાજપ સક્રિય ચૂંટણી રાજકારણની બહારના નેતાઓને સમાવવા માટેના વિકલ્પો ચકાસી રહી છે. દક્ષિણમાં પાર્ટીના અગ્રણી ખ્રિસ્તી ચહેરાઓમાંના એક ગણાતા કેરળના અનુભવી નેતા કુરિયનને રાજ્યપાલ તરીકેનું કાર્યભાર મળી શકે છે. કેટલાક રાજ્યપાલોનો કાર્યકાળ આગામી મહિનાઓમાં સમાપ્ત થવાનો છે. ખાલી જગ્યાઓ આવી નિમણૂકો માટે તકો પૂરી પાડી શકે છે. ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય મંત્રી દિનેશ ત્રિવેદીને આ વર્ષે બાંગ્લાદેશમાં ભારતના ઉચ્ચાયુક્ત તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.
ભાજપના પદાધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે મંત્રીમંડળમાં ખાલી જગ્યાઓ, સંગઠનાત્મક પુનર્ગઠન અને આગામી રાજ્ય ચૂંટણીઓએ મંત્રી પરિષદમાં નોંધપાત્ર ફેરબદલ માટે પરિસ્થિતિઓ બનાવી છે.
જાન્યુઆરીમાં નવા ભાજપ પ્રમુખ નીતિન નબીનની નિમણૂક થયા પછી પણ પક્ષ અને સરકાર બંનેમાં ફેરફાર થવાની શક્યતા છે. ભાજપના સૌથી યુવા પ્રમુખ, ૪૫ વર્ષીય નબીન, તેમની નવી ટીમમાં અનુભવી નેતાઓ અને યુવાન ચહેરાઓ વચ્ચે સંતુલન સાધશે તેવી અપેક્ષા છે.
જૂન ૨૦૨૪ માં ભાજપની આગેવાની હેઠળની દ્ગડ્ઢછ સરકાર સતત ત્રીજી વખત સત્તામાં આવી ત્યારથી કોઈ વિસ્તરણ કે ફેરબદલ થયો નથી.
ભાજપ આગામી તબક્કાની ચૂંટણીઓ માટે તૈયારી કરી રહ્યું હોવાથી સંગઠનાત્મક ફેરબદલ પર નજીકથી નજર રાખવામાં આવશે, જેમાં ૨૦૨૭ ની વિધાનસભા, રાષ્ટ્રપતિ અને ૨૦૨૯ ની લોકસભાની ચૂંટણીનો સમાવેશ થાય છે.
૨૦૨૭ માં, ઉત્તર પ્રદેશ, ઉત્તરાખંડ, ગોવા, મણિપુર, પંજાબ, હિમાચલ પ્રદેશ અને ગુજરાતમાં ચૂંટણીઓ યોજાવાની છે. પાર્ટી આમાંથી પાંચ રાજ્યોમાં સત્તામાં છે અને પંજાબમાં નોંધપાત્ર લાભ મેળવવા માંગે છે, જ્યાં તે હવે શિરોમણી અકાલી દળ સાથે જાેડાણ ધરાવતી નથી અને શાસક આમ આદમી પાર્ટી સાથે સ્પર્ધા કરવાની તૈયારી કરી રહી છે.
એવી શક્યતા છે કે કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ અને રાષ્ટ્રીય ભાજપ ટીમમાં ચૂંટણી-બાઉન્ડ રાજ્યો અને મે મહિનામાં પૂર્ણ થયેલા પાંચ રાજ્યોના નેતાઓનો સમાવેશ થશે.