છેલ્લા ઘણા મહિનાઓથી ચાલતા રશિયા અને યુક્રેન યુદ્ધ વચ્ચે રશિયા દ્વારા એક મોટા પ્રકારનો ભયંક હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો જેમાં, યુક્રેનની રાજધાની કિવ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં સેંકડો ડ્રોન અને મિસાઇલોથી હુમલો કર્યો, જે ચાર વર્ષના યુદ્ધની શરૂઆત પછી શહેરના સૌથી ભારે બોમ્બમારા પૈકીનો એક હતો, જેમાં રાજધાની નજીક ઓરેશ્નિક હાઇપરસોનિક મિસાઇલ છોડવામાં આવી હતી.
યુક્રેનિયન અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, રશિયાના કલાકો સુધી ચાલેલા રાતોરાતના હુમલામાં કિવમાં બે અને આસપાસના વિસ્તારમાં બે લોકો માર્યા ગયા હતા, અને લગભગ ૧૦૦ લોકો ઘાયલ થયા હતા. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે ડઝનબંધ રહેણાંક ઇમારતો અને ઘણી શાળાઓને નુકસાન થયું છે, જેમાંથી ઘણી કિવના મધ્યમાં છે.
“તે મહત્વપૂર્ણ છે કે આ રશિયા માટે પરિણામો વિના ન રહે,” રાષ્ટ્રપતિ વોલોડીમીર ઝેલેન્સકીએ ટેલિગ્રામ મેસેજિંગ એપ્લિકેશન પર જણાવ્યું હતું, યુક્રેનના સાથીઓને કાર્યવાહી કરવા વિનંતી કરી હતી. “ર્નિણયોની જરૂર છે – યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ, યુરોપ અને અન્ય લોકો તરફથી.”
અધિકારીઓએ યુક્રેનના અન્ય ભાગોમાં હડતાલ અને ખેરસનના દક્ષિણ પ્રદેશમાં બે મૃત્યુની પણ જાણ કરી હતી.
યુરોપિયનોએ ‘વધઘટ‘ની નિંદા કરી
યુરોપિયન નેતાઓએ કિવ હુમલાની નિંદા કરી, જેમાં બ્રિટન અને જર્મનીએ પરમાણુ શસ્ત્રો વહન કરવામાં સક્ષમ મધ્યવર્તી શ્રેણીની મિસાઇલ ઓરેશ્નિકના ઉપયોગને “વધઘટ” ગણાવ્યો.
યુરોપિયન યુનિયનના ટોચના રાજદ્વારી કાજા કલ્લાસે મોસ્કો પર “રાજકીય ભયાનક યુક્તિ અને અવિચારી પરમાણુ-અવરોધ” નો આશરો લેવાનો આરોપ લગાવ્યો.
આ હુમલાથી યુક્રેનની કેબિનેટ ઇમારત અને વિદેશ મંત્રાલયને થોડું નુકસાન થયું.
અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે શહેરના મધ્યમાં આવેલા કિવના રાષ્ટ્રીય કલા સંગ્રહાલય અને ફિલહાર્મોનિક હોલને ભારે નુકસાન થયું છે, શહેરના કેન્દ્રમાં આવેલી ઘણી અન્ય ઐતિહાસિક ઇમારતોને પણ અસર થઈ છે.
“આ આપણી સંસ્કૃતિ, સ્મૃતિ અને ઓળખ સામે યુદ્ધ છે,” ઝેલેન્સકીના ટોચના સહાયક કાયરીલો બુડાનોવે જણાવ્યું. “સદીઓથી, મોસ્કોએ આપણને યુક્રેનિયન બનાવતી દરેક વસ્તુનો નાશ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે.”
એક હુમલામાં ૧૯૮૬ ની ચેર્નોબિલ પરમાણુ દુર્ઘટનાની યાદમાં નવા ખુલેલા સંગ્રહાલયનો નાશ થયો, જ્યારે ઝેલેન્સકીએ ઘટનાસ્થળની મુલાકાત લીધી ત્યારે તેમના ગુસ્સાના શબ્દો બહાર આવ્યા.
શનિવારે ઉદ્ઘાટનની ઉજવણી કરનાર સિટી સેન્ટર કાફેમાં, સ્ટાફ રવિવારે કાચ અને કાટમાળ સાફ કરી રહ્યો હતો. નુકસાન છતાં, તેઓ ગ્રાહકોને સેવા આપવાનું ચાલુ રાખતા હતા, જેમાંથી કેટલાકે કહ્યું કે તેઓ તેમનો ટેકો દર્શાવવા આવ્યા છે.
“એકવાર લાગણીઓ થોડી ઓછી થઈ જાય, પછી અમે વિચારીશું કે બધું પુન:સ્થાપિત કરવું કે બિલકુલ કામ કરવું કે નહીં,” કાફેના સહ-માલિક યેવેની પ્રુસાકે કહ્યું.
પરમાણુ-સક્ષમ મિસાઇલ
ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૨ માં રશિયાના સંપૂર્ણ પાયે આક્રમણ સાથે યુદ્ધ શરૂ થયા પછી રશિયાએ યુક્રેન સામે ઓરેશ્નિક મિસાઇલનો ઉપયોગ કર્યો હોય તેવું ફક્ત ત્રીજી વખત હતું. ઓરેશ્નિકની રેન્જ ઘણા હજાર કિલોમીટર છે.
અગાઉના બે હુમલાઓ મુખ્ય શહેરોને અસર કરી હતી, પરંતુ ઝેલેન્સકીએ કહ્યું કે આ હુમલાએ કિવની બહારથી લગભગ ૪૦ માઇલ (૬૪ કિમી) દૂર આવેલા ૨૦૦,૦૦૦ લોકોના શહેર બિલા ત્સર્કવાને અસર કરી હતી.
ઓપન-સોર્સ તપાસ સંસ્થા સેન્ટર ફોર ઇન્ફર્મેશન રેઝિલિયન્સના તપાસકર્તા રોલો કોલિન્સ દ્વારા કરવામાં આવેલા રોઇટર્સ ફૂટેજની સમીક્ષા અનુસાર, ઓરેશ્નિકના હથિયાર ૩૬ સબમરીનમાં વિભાજિત થયા હોય તેવું લાગે છે.
વાયુસેનાએ જણાવ્યું હતું કે કુલ મળીને, રશિયાએ ૯૦ મિસાઇલો અને ૬૦૦ ડ્રોન છોડ્યા હતા.
ઝેલેન્સકીએ જણાવ્યું હતું કે રશિયાએ પાણી પુરવઠા સુવિધાઓને પણ નિશાન બનાવી હતી, અને કહ્યું હતું કે ઉનાળામાં માંગ વધે તે પહેલાં મોસ્કો તેમને નુકસાન પહોંચાડવા માંગતો હતો.
મોસ્કોએ કહ્યું હતું કે તેણે રશિયામાં નાગરિક લક્ષ્યો પર કિવના હુમલાના બદલામાં ઓરેશ્નિક, ઇસ્કંદર, કિન્ઝાલ અને ઝિર્કોન મિસાઇલોનો ઉપયોગ કર્યો હતો. યુક્રેન કહે છે કે તે નાગરિકોને નિશાન બનાવતું નથી.
રશિયાના સંરક્ષણ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે હુમલાઓએ યુક્રેનિયન લશ્કરી કમાન્ડ સુવિધાઓને નિશાન બનાવી હતી, જેમાં ભૂમિ દળો અને લશ્કરી ગુપ્તચર દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા સ્થળો, હવાઈ મથકો અને લશ્કરી-ઔદ્યોગિક સ્થળોનો સમાવેશ થાય છે.
મોસ્કો નાગરિકોને નિશાન બનાવવાનો પણ ઇનકાર કરે છે, જાેકે યુદ્ધ દરમિયાન યુક્રેનિયન શહેરો પર તેના બોમ્બમારાથી હજારો લોકો માર્યા ગયા છે.
કિવમાં ‘ભયાનક‘ રાત
આ હુમલામાં કિવના શહેરના કેન્દ્રની ઉત્તરે આવેલા લુક્યાનિવકા જિલ્લો તબાહ થઈ ગયો, જે એક મિસાઇલ પ્લાન્ટનું ઘર છે. યુદ્ધ દરમિયાન રશિયન હુમલાઓથી નજીકના ઘણા એપાર્ટમેન્ટ બ્લોક્સ અને વાણિજ્યિક ઇમારતોને વારંવાર નુકસાન થયું છે.
એક શોપિંગ સેન્ટર અને નજીકના બજારને આગ લાગી હતી.
મેયર વિટાલી ક્લિટ્સ્કોએ જણાવ્યું હતું કે રાજધાનીમાં ઓછામાં ઓછા બે લોકો માર્યા ગયા હતા અને અન્ય ૮૧ ઘાયલ થયા હતા. ઝેલેન્સકીના જણાવ્યા અનુસાર, શહેરમાં લગભગ ૩૦ ઇમારતોને નુકસાન થયું હતું અથવા નાશ પામ્યો હતો.
ઘણા રહેવાસીઓએ રાતોરાત મેટ્રો સ્ટેશનોમાં આશ્રય શોધ્યો હતો. ૬૨ વર્ષીય નતાલિયા ઝ્વેરિચે જણાવ્યું હતું કે વિસ્ફોટો શહેરમાં ધમાલ મચાવતા તેણી તેના સ્થાનિક સ્ટેશન પર દોડી ગઈ હતી. “તે ભયાનક, ડરામણી હતું,” તેણીએ કહ્યું.