યુરોપ હાલમાં તીવ્ર ગરમીનો સામનો કરી રહ્યું છે, જેમાં ઘણા દેશોમાં રેકોર્ડબ્રેક તાપમાન નોંધાઈ રહ્યું છે. જેમ જેમ પારો ઉંચો થઈ રહ્યો છે, તેમ તેમ યુનાઇટેડ કિંગડમમાં રસ્તાઓ નરમ પડતા અને ગરમીને કારણે થતા નુકસાનના અહેવાલોએ વ્યાપક ધ્યાન ખેંચ્યું છે. આ પરિસ્થિતિએ ભારત સાથે પણ સરખામણી કરી છે, જ્યાં ઉનાળા દરમિયાન તાપમાન વારંવાર ૪૫ ડિગ્રી સેલ્સિયસથી વધુ રહે છે, છતાં રસ્તાઓ સામાન્ય રીતે અકબંધ રહે છે.
યુકેના રસ્તાઓ ગરમીમાં કેમ ઓગળે છે?
યુકે જેવા દેશો મુખ્યત્વે ડામરનો ઉપયોગ કરીને રસ્તાઓ બનાવે છે, જે એગ્રીગેટ્સ અને બિટ્યુમેનનું મિશ્રણ છે. જાે કે, ડામરની રચના ભારતમાં વપરાતા કરતા નોંધપાત્ર રીતે અલગ છે.
યુરોપિયન રસ્તાઓ સામાન્ય રીતે હોટ-રોલ્ડ ડામર અને ગાઢ ડામર કોંક્રિટ જેવી સામગ્રીનો ઉપયોગ કરે છે, જેમાં બિટ્યુમેન અને ફાઇનર એગ્રીગેટ્સનું પ્રમાણ વધુ હોય છે. આ રસ્તાની સપાટીને વધુ લવચીકતા આપે છે, જેનાથી તે કઠોર શિયાળા દરમિયાન તિરાડ પડ્યા વિના વિસ્તરણ અને સંકોચન કરી શકે છે.
યુકે બિટ્યુમેનના નરમ ગ્રેડનો ઉપયોગ કરે છે કારણ કે તેના રસ્તાઓ લાંબા સમય સુધી ઠંડું તાપમાનનો સામનો કરવા માટે રચાયેલ છે. જ્યારે તાપમાન ઠંડુંથી નીચે જાય છે ત્યારે પણ નરમ બિટ્યુમેન લવચીક રહે છે, જે વારંવાર ફ્રીઝ-થો ચક્રને કારણે થતા તિરાડ અને માળખાકીય નુકસાનને રોકવામાં મદદ કરે છે.
ભારતીય રસ્તાઓ ઉનાળાની તીવ્ર ગરમીમાં કેમ ટકી રહે છે?
દર વર્ષે, ભારતમાં ઉનાળાનું તાપમાન વધુ તીવ્ર હોય છે, અને તેના રસ્તાઓ તે મુજબ બનાવવામાં આવે છે. મોટાભાગના ભારતીય રસ્તાઓ ફય્-૩૦ અને ફય્-૪૦ જેવા કઠણ ફય્-ગ્રેડ બિટ્યુમેનનો ઉપયોગ કરીને બનાવવામાં આવે છે, જેમાં મોટા એગ્રીગેટ્સ ધરાવતા બિટ્યુમિનસ કોંક્રિટનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. આ સંયોજન ખાસ કરીને ભારે ગરમી તેમજ ભારે ટ્રાફિક લોડનો સામનો કરવા માટે રચાયેલ છે.
આ બિટ્યુમેન ગ્રેડની ઉચ્ચ સ્નિગ્ધતા અને કઠિનતા ભારતીય રસ્તાઓને ગરમીના મોજા દરમિયાન નરમ પડવા માટે ઘણી ઓછી સંવેદનશીલ બનાવે છે. તેઓ ભારે વાહનો દ્વારા થતા રટિંગ, વિકૃતિ અને સપાટીના નુકસાન માટે પણ વધુ પ્રતિકાર પ્રદાન કરે છે.
શું તફાવત છે?
મુખ્ય તફાવત એ છે કે રસ્તાઓ એક જ પદ્ધતિને અનુસરવાને બદલે સ્થાનિક હવામાન અનુસાર બનાવવામાં આવે છે.
યુકેમાં, રસ્તાઓ લાંબા, થીજી ગયેલા શિયાળાનો સામનો કરવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવે છે, જ્યાં વારંવાર ફ્રીઝ-થો ચક્રને કારણે થતી તિરાડોને રોકવા માટે લવચીકતા જરૂરી છે. તેનાથી વિપરીત, ભારતીય રસ્તાઓ ભારે ગરમીના લાંબા સમય સુધી સહન કરવા માટે બનાવવામાં આવે છે, જેમાં નરમ પડવા અને વિકૃતિના પ્રતિકાર પર વધુ ભાર મૂકવામાં આવે છે.
પરિણામે, બ્રિટનના કેટલાક ભાગોમાં જ્યારે તાપમાન ૪૦°ઝ્ર ની નજીક પહોંચે છે અથવા તેનાથી વધુ થાય છે ત્યારે રસ્તાની સપાટી નરમ પડવા લાગે છે, જ્યારે ભારતમાં રસ્તાઓ સામાન્ય રીતે ૪૫°ઝ્ર થી વધુ તાપમાનનો સામનો કરવા સક્ષમ હોય છે.